ترجمهٔ کامل سند رسمی Baudouin/Weichai — راهنمای بهرهبردار موتور دیزل PowerKit سری M26.
بهروزرسانی فارسی: · مترجم: تیم فنی نشرنیرو
راهنمای فارسی موتور دیزل بادوین (Baudouin) PowerKit سری M26 — بهرهبرداری، نگهداری و نکات مهندسی — ترجمهٔ مستقیم سند رسمی Baudouin. این راهنما تمامی بخشهای ضروری ایمنی، نصب، راهاندازی، بهرهبرداری، نگهداری دورهای و عیبیابی موتورهای سری M26 موتور PowerKit سری M26 را پوشش میدهد. این موتور هستهٔ ژنراتورهای صنعتی برند بادوین در رنج توان ۶۰۰ تا ۱۲۵۰ کیلوولتآمپر (Standby/Prime) است.
خلاصهٔ راهنما
- مدل: PowerKit سری M26
- رنج توان: ۶۰۰ تا ۱۲۵۰ کیلوولتآمپر (Standby/Prime)
- محتوای راهنما: تمامی بخشهای ضروری ایمنی، نصب، راهاندازی، بهرهبرداری، نگهداری دورهای و عیبیابی موتورهای سری M26
فهرست مطالب
فهرست مطالب راهنما
۱. ایمنی
تا زمانی که این راهنما را نخوانده و درک نکردهاید، موتور را به کار نگیرید و سرویس نکنید. عدم رعایت دستورالعملها و هشدارها میتواند به جراحت جدی یا مرگ منجر شود.
۱ـ۳ ایمنی فردی
تجهیزات حفاظت فردی (PPE) بپوشید؛ از تماس طولانی و مکرر با روغن و گازوئیل بپرهیزید؛ پارچهٔ آغشته به روغن را در جیب نگذارید؛ لباس کار را مرتب بشویید و لباس/کفش غیرقابلتمیزکردن را دور بیندازید؛ در صورت جراحت فوراً اقدام اولیه کنید؛ دستکش مکانیکی بپوشید؛ دستها را با صابون و آب گرم بشویید (محصولات حاوی لانولین به بازسازی چربی طبیعی پوست کمک میکند)؛ پوست را با بنزین/نفت/حلال تمیز نکنید؛ هنگام خطر برای چشم از عینک/ماسک و مایع شستوشوی چشم استفاده کنید؛ روغن/سیال را روی زمین نریزید و در صورت نشت، محل را ایزوله و پاکسازی کنید. قطعات Baudouin فاقد آزبست هستند.
۱ـ۵ ایمنی سیالات
همهٔ روغنها، سوخت و برخی مایعات خنککننده قابلاشتعالاند؛ ریختن آنها روی سطوح داغ آتشسوزی ایجاد میکند. نشتی را با دست بررسی نکنید (از مقوا استفاده کنید). سوخت و روانکار را در ظرف بسته و برچسبدار نگه دارید. هنگام سوختگیری سیگار نکشید، شعله/جرقه نباشد و موتور را خاموش کنید. تلفن همراه را در محل سوختگیری خاموش کنید (خطر جرقه/انفجار).
۱ـ۶ باتری
باتریها گاز قابلانفجار منتشر میکنند؛ شعله/جرقه نزدیک آنها نباشد و تهویه کافی باشد. کابل باتری باید کلید جداکننده و فیوز داشته باشد. اسید سولفوریک باتری سمی و خورنده است (سوختگی پوست/کوری). پیش از کار روی سیستم برقی، باتری را جدا کنید؛ هرگز هنگام کار موتور کابل باتری را جدا نکنید؛ باتری یخزده را شارژ نکنید (ابتدا تا ۱۶ درجه گرم کنید). در تماس اسید: با آب فراوان بشویید، با بیکربنات سدیم/آهک خنثی کنید، چشم را ۱۰ تا ۱۵ دقیقه بشویید و فوراً به پزشک مراجعه کنید.
۱ـ۷ و ۱ـ۸ جوشکاری و خطرهای برقی
لوله/مخزن حاوی سیال قابلاشتعال را جوش/برش حرارتی ندهید (ابتدا تخلیه و با حلال نسوز تمیز کنید). پیش از جوشکاری، دستهسیم موتور و تابلوهای کنترل/برق را جدا و سیستم اطفای خودکار را غیرفعال کنید و تهویهٔ کافی فراهم کنید. بررسیهای برقی منظم انجام دهید؛ سیمها با اندازهٔ توصیهشده و محافظتشده با فیوز/بریکر باشند؛ فیوز/بریکر را اتصالکوتاه نکنید؛ موتور باید درست بهزمین متصل شود (جریان سرگردان به قطعات الکترونیکی، بوش یا نشیمن میللنگ آسیب میزند).
۱ـ۹ و ۱ـ۱۰ لولهها و ایمنی مایع خنککننده
لولههای فشار قوی نباید خم/ساییده/آسیبدیده باشند و باید محکم مهار شوند؛ همهٔ اتصالات را با گشتاور توصیهشده ببندید؛ نشتی را با دست بررسی نکنید. پیش از جداکردن شیلنگ، فشار مدارهای روغن/سوخت/خنککاری را آزاد کنید. در دمای کاری، مایع خنککننده داغ و تحتفشار است؛ آزادسازی ناگهانی فشار، مایع داغ را به بخار تبدیل میکند (سوختگی جدی). فقط هنگام توقف موتور سطح مایع را بررسی و درپوش را آهسته باز کنید تا فشار آزاد شود.
۱ـ۱۱ و ۱ـ۱۲ تمیزکاری و احتیاطهای عمومی
موتور را هنگام کار یا بلافاصله پس از توقف نشویید؛ هنگام شستوشوی فشار قوی، قطعات برقی و آببندها را خیس نکنید (خطر پرتاب براده). پیش از هر عملیات: PPE بپوشید؛ تابلوی «استفاده نکنید» روی سوئیچ استارت بگذارید؛ حفاظها سر جای خود باشند؛ کسی روی/زیر/اطراف موتور نباشد؛ انگشتر/ساعت را درآورید؛ کلید پنل را خارج و ایزوله کنید؛ کلید جداکنندهٔ باتری را باز و بریکر/توقف اضطراری را خاموش کنید؛ در ژنراتورهای استارت خودکار، حالت قفل را انتخاب کنید. هنگام بازکردن صفحات، دو پیچ آخرِ در دو سر مخالف را تا آزادسازی فشار باز نکنید.
هرگز از اسپری استارت (اتر) استفاده نکنید (خطر انفجار). هرگز پایانههای استارت یا باتری را اتصالکوتاه نکنید؛ مدار توقف خودکار را غیرفعال نکنید. موتور را فقط در محیط با تهویهٔ خوب کار دهید. دکمهٔ توقف اضطراری فقط در شرایط اضطراری؛ پس از آن تا رفع علت، موتور را روشن نکنید و دستکم ۱۵ دقیقه روی موتور کار نکنید.
۲. محصول
۲ـ۱ تعریف سطوح توان
| سطح | شرایط کاری |
|---|---|
| COP (توان پیوسته) | ساعات کارکرد نامحدود با بار ثابت ۱۰۰٪؛ بدون قابلیت اضافهبار. |
| PRP (توان اصلی نامحدود) | ساعات نامحدود با بار متغیر؛ بار متوسط حداکثر ۷۰٪ توان اصلی در هر ۲۵۰ ساعت؛ حداکثر ۵۰۰ ساعت با ۱۰۰٪ توان اصلی؛ اضافهبار ۱۰٪ فقط ۱ ساعت در هر ۱۲ ساعت. |
| ESP (توان اضطراری) | برای مدت قطع شبکهٔ اصلی با بار متغیر؛ بار متوسط حداکثر ۸۰٪ توان اضطراری در سیکل ۲۴ ساعته؛ حداکثر ۲۰۰ ساعت در سال (شامل حداکثر ۲۵ ساعت با توان اضطراری)؛ بدون اضافهبار؛ برای کار موازی دائم با شبکه نیست. |
۲ـ۲ مدل موتور
M26MP یعنی M26 با پمپ انژکشن مکانیکی (Mechanical Injection Pump). دو پلاک روی موتور نصب است (سری 6M26 و 12M26). هنگام سفارش قطعه/سرویس، اطلاعات پلاک را ذکر کنید.
۲ـ۳ نمای کلی موتور
راهنمای 6M26: ۱ رادیاتور، ۲ فن، ۳ توربوشارژر، ۴ درپوش فلایویل، ۵ استارت، ۶ کارتر روغن، ۷ فیلتر سوخت، ۸ پمپ سوخت، ۹ فیلتر هوا، ۱۰ درپوش سوپاپ، ۱۱ ترموستات، ۱۲ پمپ آب، ۱۳ خنککن روغن، ۱۴ پمپ پیشروانکاری، ۱۵ فیلتر روغن، ۱۶ فیلتر گریز از مرکز.
راهنمای 12M26: ۱ رادیاتور، ۲ پمپ پیشروانکاری، ۳ درپوش سوپاپ، ۴ توربوشارژر، ۵ فیلتر هوا، ۶ درپوش فلایویل، ۷ استارت، ۸ فیلتر گریز از مرکز، ۹ خنککن روغن، ۱۰ فیلتر روغن، ۱۱ پمپ آب، ۱۲ ورودی روغن، ۱۳ ورودی سوخت، ۱۴ فیلتر سوخت، ۱۵ فیلتر اولیهٔ سوخت.
۲ـ۴ مدارهای خنککاری
موتورهای 6M26 و 12M26 دارای دو مدار خنککاری هستند: الف) مدار دما-بالا که بلوک و سرسیلندر، منیفولد اگزوز و توربوشارژر، و روغن (از طریق خنککن روغن) را خنک میکند (مدار داخلی خودهواگیر است؛ استفاده از مایع توصیهشدهٔ بخش ۶.۱ الزامی است؛ پمپ دما-بالا در جلوی موتور). ب) مدار دما-پایین که هوای شارژ (Charged air) را خنک میکند. راهنما: ۱ رادیاتور، ۲ فن، ۳ پمپ آب، ۴ شیر تخلیه، ۵ خنککن روغن، ۶ خنککاری بلوک، ۷ خنککاری سرسیلندر، ۸ لولهٔ خروج آب، ۹ مجموعهٔ ترموستات، ۱۰ مدار دما-پایین، ۱۱ مدار دما-بالا.
۲ـ۵ سیستم روانکاری
موتور 6M26 دارای یک خنککن روغن و 12M26 دارای دو خنککن روغن است؛ پمپ روغن دندهای در پایین جلوی موتور قرار دارد و قطعات با روغن تحتفشار روانکاری میشوند. فیلترها: 6M26 دو فیلتر تمامجریان و یک فیلتر گریز از مرکز؛ 12M26 شش فیلتر تمامجریان و دو فیلتر گریز از مرکز دارد. فیلترهای تمامجریان (سری) دارای شیر کنارگذرند که حتی در گرفتگی ناگهانی، تداوم روانکاری را تضمین میکند. فیلتر گریز از مرکز بهصورت کنارگذر (Bypass) روی موتور نصب است.
۲ـ۶ سیستم سوخت
پمپ سوخت، گازوئیل را از مخزن ژنراتور از طریق فیلتر اولیه/آبجداکن و فیلتر تمامجریان به پمپ انژکشن میکشد؛ پمپ انژکشن سوخت فشار قوی را به انژکتورها میرساند؛ سوخت پاشیدهنشده به مخزن برمیگردد؛ نشتی نگهدارندهٔ انژکتور نیز به مخزن بازمیگردد؛ موتور به آشکارساز نشت لولهٔ فشار قوی مجهز است (سرریز به مخزن). راهنمای 6M26: ۱ مخزن با فیلتر اولیه، ۲ فیلتر اولیهٔ سوخت، ۳ سلونوئید، ۴ فیلتر اصلی، ۵ پمپ انژکشن، ۶ مدار کمفشار، ۷ مدار فشار قوی، ۸ انژکتور، ۹ لولهٔ برگشت. (در 12M26 پمپ تأمین سوخت جداگانه نیز هست.)
۳. نصب
پیش از نصب و بهرهبرداری، دستورالعملهای ایمنی را بهدقت بخوانید. عدم رعایت دستورالعملهای نصب و بهرهبرداری Baudouin، گارانتی را باطل میکند. پس از بازکردن بستهبندی، موتور و متعلقات را با فهرست تحویل و از نظر آسیب و اتصالات شل بررسی کنید. برای جزئیات به «راهنمای نصب و راهاندازی ژنراتور» مراجعه کنید.
۳ـ۱ بلندکردن موتور
برای قطعات سنگینتر از ۲۰ کیلوگرم از وسیلهٔ بلندکردن استفاده کنید؛ سالمبودن قلاب/زنجیر و تاریخ اعتبار تجهیزات حفاظتی را بررسی کنید. هرچه زاویهٔ تسمه/زنجیر با نقاط بلندکردن از ۹۰ درجه کمتر شود، مقاومت گوش باربرداری کاهش مییابد؛ از وسیلهٔ دارای میلهٔ عرضی (Crossbar) استفاده کنید و از تماس تسمه با قطعات موتور بپرهیزید. برای بلندکردن از دو گوش باربرداری روی موتور استفاده کنید.
هرگز زیر بار معلق کار نکنید (خطر مرگ یا جراحت جدی) و در شعاع چرخش جرثقیل قرار نگیرید.
۳ـ۲ نصب (Mounting) موتور
برای دوام نصب: از براکت نصب خود موتور و تکیهگاه چهارنقطهای استفاده کنید (تعداد تکیهگاهها کاهش نیابد)؛ بین موتور و شاسی، تکیهگاه منعطف برای کاهش لرزش قرار دهید.
۳ـ۳ متعلقات (لولهها)
لولهٔ اینترکولر با بست V به موتور وصل میشود؛ هنگام نصب، جهت لوله در اتصال انبساطی با جهت جریان هوا یکسان و اورینگ نصب شود؛ دو براکت خنککاری بین لولهٔ خنککن میانی و مخزن با بست V نصب شود؛ لولهٔ اتصال مایع با پیچ و اورینگ بین فلنجها وصل میشود.
۳ـ۴ و ۳ـ۵ سیستم هوا و اگزوز
سیستم هوا باید از ورود آب، گردوغبار و گاز اگزوز جلوگیری کند. اگزوز: فشار برگشتی نباید از حد برگهٔ داده فراتر رود؛ اجزای اگزوز نباید تنش زیادی (وزن، اینرسی، انبساط حرارتی) به منیفولد یا توربو وارد کنند؛ خم تند یا قائمه ممنوع (شعاع خم تا حد امکان بزرگ)؛ نزدیک قطعات لاستیکی/پلاستیکی/مخزن سوخت، صفحهٔ عایق اضافه شود؛ قطر داخلی اگزوز نباید از قطر دهانهٔ اگزوز موتور کمتر باشد؛ از ورود باران/برف/پاشش آب به بلوک یا توربو کاملاً جلوگیری شود.
۳ـ۶ سیستم خنککاری
هنگام نصب رادیاتور، تکیهگاه ارتجاعی نصب کنید؛ اگر در محفظهٔ عایق صدا نصب میشود، دور رادیاتور لاستیک آببند بگذارید (جلوگیری از برگشت هوای گرم به مجرای ورودی)؛ رادیاتور را بهزمین متصل کنید (جلوگیری از خوردگی الکتریکی؛ رادیاتور آلومینیومی نیاز ندارد)؛ سطح روبهباد رادیاتور نباید مسدود باشد و سطح بادگیر مستقیم باید دستکم ۸۰٪ سطح رادیاتور باشد.
۳ـ۸ سیستم سوخت
هنگام توقف موتور، سوخت نباید با جاذبه از لولهٔ ورودی یا برگشت انژکتور وارد موتور شود؛ مقاومت پاشش با فیلتر تمیز نباید از حد فراتر رود (بر اساس مخزن نیمهپُر)؛ سوخت برگشتی نباید پالس فشار ایجاد کند؛ مخزن باید هواکش و اتصال برگشت داشته باشد (جداسازی هوا بدون فشار، ضدگرد و آب)؛ دمای سوخت ورودی باید کمتر از حد برگهٔ داده باشد.
پایینترین نقطهٔ مخزن دستکم ۱ متر از پمپ سوخت و دور از منبع گرما؛ مخزن باید ۵٪ فضای انبساط حرارتی داشته باشد و امکان تخلیهٔ دورهای آب میعان. خط سوخت: قطر داخلی ≥۱۲ میلیمتر، طول ≤۱۰ متر؛ لولههای مکش و برگشت در کف مخزن و با فاصلهٔ ≥۳۰۰ میلیمتر از هم؛ برای مهار از بست با واشر لاستیکی استفاده کنید و خط سوخت را با دستهسیم نبندید.
۳ـ۹ توصیههای نصب ژنراتور
محل ژنراتور را با دقت انتخاب کنید (آلودگی صوتی)؛ اتاق ژنراتور تهویهٔ خوب داشته باشد و فونداسیون محکم (پس از تراکم خاک، فونداسیون بتنی پیشساختهٔ دستکم ۲۰۰ میلیمتر)؛ ضربهگیرها زیر دو ناودانی شاسی بهطور یکنواخت و تراز نصب شوند؛ برای نگهداری بعدی، تیرآهن I در سقف بالای واحد جاسازی شود؛ قطر داخلی اگزوز ≥۱۴۰ میلیمتر، حداکثر ۳ خم با زاویهٔ بیش از ۹۰ درجه؛ دستکم ۱٫۵ متر فضای آزاد اطراف واحد؛ کپسول آتشنشانی موجود باشد.
۴. بهرهبرداری
اولین راهاندازی باید توسط پرسنل مجاز Baudouin انجام شود. اقدام برای قطع اضطراری سوخت/هوا (جلوگیری از دور بیشازحد)، بررسی تمیزی مدارها، گردش آزاد اگزوز، تأمین سوخت، سطح مایع و روغن، و نشانگر گرفتگی هوا. اگر موتور بیش از ۲۴ ساعت خاموش بوده، پیش از استارت پیشروانکاری کنید.
۴ـ۱ آمادهسازی پیش از راهاندازی
روغن: درِ پُرکن را باز و روغن را اضافه و با گیج بررسی کنید. سوخت: گازوئیل با مشخصات و تمیز (بهتر است بیش از ۷۲ ساعت ساکن بماند، از صافی داخلی وارد شود). مایع خنککننده: از آب تمیزِ عملآوریشده و ضدخوردگی/ضدیخ (مطابق مشخصات سازنده)؛ از دهانهٔ رادیاتور/مبدل اضافه و سیستم را هواگیری کنید.
۴ـ۲ راهاندازی
پیش از استارت، اهرم توقف پمپ انژکشن را حرکت دهید. کلید را به «۱» بچرخانید (لامپ هشدار فشار روغن ۱۰ ثانیه روشن میماند)؛ لامپها و دکمهها را آزمایش کنید؛ کلید را به «START» بچرخانید و رها کنید (خودکار به «۱» برمیگردد).
اگر ظرف ۱۰ ثانیه روشن نشد، رها و ۱ دقیقه صبر کنید؛ پس از ۳ تلاش ناموفق، عیب را بیابید. در کارکرد عادی همهٔ لامپها خاموشاند؛ در ناهنجاری بوق هشدار میدهد. در دمای سرد از استارتر کمکی و فلنج گرمکن برقی استفاده کنید.
۴ـ۳ کارکرد موتور
پس از استارت، ۳ دقیقه دور آرام، سپس دور را به ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ با کمی بار افزایش دهید. بار کامل فقط وقتی دمای مایع بالای ۶۰ و دمای روغن بالای ۵۱ درجه باشد. در ۶۰ ساعت اول، با بار کمتر از متوسط کار کنید.
فشار مسیر اصلی روغن: ≥۲۰۰ کیلوپاسکال (دور آرام)، ۴۵۰ تا ۶۵۰ (نامی) · دمای مسیر اصلی روغن: ۸۵ تا ۱۰۵ درجه · دمای خروجی مایع: ۷۵ تا ۹۵ درجه · دمای اگزوز پس از توربین: ≤۵۵۰ درجه · دمای هوای ورودی پس از اینترکولر: ۵۰ تا ۶۰ درجه. رنگ اگزوز و نشتی را بررسی کنید؛ در ناهنجاری فوراً ژنراتور را متوقف و عیبیابی کنید.
۴ـ۴ احتیاطهای کارکرد در محیط سرد
سوخت: گرید گازوئیل را متناسب با دمای محیط انتخاب کنید. روغن: گرانروی را بر اساس فصل انتخاب کنید. مایع خنککننده: ضدیخ بیفزایید و گرید مناسب دما را انتخاب کنید. استارت: در صورت لزوم از استارتر کمکی استفاده کنید؛ پس از روشنشدن، بار را فقط وقتی فشار روغن و دمای آب عادی شد اعمال کنید. پیش از فصل سرد، سطح/گرانروی الکترولیت و ولتاژ باتری را بررسی کنید؛ اگر موتور مدت طولانی در دمای بسیار پایین استفاده نمیشود، باتری را جدا و در محل گرم نگه دارید. توقف: بار را بردارید و ۱ تا ۲ دقیقه دور آرام کار دهید، سپس پس از کاهش دما خاموش کنید.
مایع حاوی ضدیخ را پس از توقف تخلیه نکنید. اگر مایع فاقد ضدیخ است، شیر/درپوش تخلیهٔ بدنه، درپوش خنککن روغن، رادیاتور و لولهٔ ورودی آب را باز کنید تا مایع کاملاً تخلیه و از ترکیدن موتور جلوگیری شود.
۴ـ۵ خاموشکردن موتور
از توقف زیر بار کامل بپرهیزید؛ بار را کم و ۳ تا ۵ دقیقه با بار کم کار دهید (خنکشدن پیستون، سرسیلندر، آستین، بوش و توربو). کلید را به «۰» بچرخانید یا دکمهٔ توقف را فشار دهید تا موتور بایستد. در موتورهای بدون ضدیخ، در هوای سرد پس از توقف مایع را تخلیه کنید (شیر زیر خنککن روغن و درپوش رادیاتور).
۵. نگهداری
کنترل عایقبندی برقی نباید با ولتاژ بیش از ۵۰ ولت DC انجام شود. شرایط ایمنی نگهداری شامل بررسی: هممحوری موتور و ژنراتور؛ سفتبودن کل واحد روی شاسی؛ سفتبودن کوپلینگها و اجزای انتقال توان؛ عایق و وضعیت تجهیزات برقی؛ سطح روغن/سوخت/مایع؛ عملکرد دستگاههای ایمنی آلارم؛ و تعویض فیلترهای روغن/سوخت/هوا.
۵ـ۲ جدول نگهداری
جدول کامل نگهداری (سطوح MD / M1 / M2 / M3 / M4) با بازههای ساعتی و ماهانه در سند اصلی بهصورت جدول تصویری ارائه شده است (هر کدام زودتر فرا رسد، ملاک است). تصاویر این جدول عیناً از سند اصلی استخراج و در ادامه جاسازی شدهاند:
۵ـ۳ عملیات نگهداری
۵ـ۳ـ۱ عملیات روزانه (MD)
سطح مایع خنککننده: از پنجرهٔ دید، سنسور سطح روی پنل یا گیج بررسی کنید (در صورت کمبود، موتور را خاموش و پس از خنکشدن از درپوش رادیاتور پُر کنید؛ هنگام پُرکردن موتور ساکن، پیچ هواگیری را شل کنید تا هوای پمپ خارج و مایع سرریز شود). سطح سوخت: با گیج سمت مخزن بررسی کنید (هنگام افزودن، سرریز نشود). سطح روغن: موتور خاموش و سرد، ۵ دقیقه صبر؛ گیج را پاک و دوباره وارد کنید؛ سطح باید ۳ میلیمتر زیر علامت H باشد (زیر حداقل، موتور را روشن نکنید). آبجداکن سوخت: درپوش تخلیهٔ ظرف آبجمعکن را باز و آب را تخلیه کنید. تسمه: تسمهٔ آلترناتور و فن را از نظر سایش/ترک بررسی و در صورت لزوم تعویض کنید (کشش خودکار است؛ تسمهٔ شل = لغزش و سایش؛ تسمهٔ خیلی سفت = تنش زیاد). فن: سفتبودن و خمش پرهها را بررسی کنید. رنگ اگزوز: عادی = خاکستری روشن. صدا، لرزش، دور و نشتی را بررسی کنید. نشانگر گرفتگی هوا: فقط در بار کامل بررسی و در حد مجاز، المان را تمیز/تعویض و دکمه را بازنشانی کنید.
۵ـ۳ـ۲ تا ۵ـ۳ـ۴ عملیات M1/M2/M3
تعویض آبجداکن سوخت: آب را تخلیه، پیچ را باز، المان را تعویض، به واشر روغن (نه گریس) بمالید، با دست ~۳/۴ دور سفت، هواگیری و آزمون نشتی کنید. تعویض روغن: موتور را کمی گرم و خاموش کنید؛ مهرهٔ تخلیه را باز و روغن را تخلیه کنید (یا با پمپ دستی)؛ از دهانه پُر کنید؛ موتور را ۱ دقیقه دور آرام و نشتی فیلتر را بررسی کنید. تعویض فیلتر روغن (در هر تعویض روغن): فیلتر را با دست باز، نشیمن را تمیز، واشر فیلتر نو را روغنکاری و فیلتر را با روغن تمیز پُر کنید؛ با دست تا تماس واشر و سپس ~۳/۴ دور سفت کنید؛ هواگیری و بررسی سطح. تمیز/تعویض فیلتر هوا: با هوای تمیز کمتر از 0٫5 مگاپاسکال از داخل به بیرون بدمید (شستوشو با روغن/آب ممنوع)؛ بست را باز، فیلتر را بردارید، فلنج را تمیز و فیلتر نو نصب کنید. لولههای تخلیهٔ میعان، بستها، شیلنگها و کشش تسمه را نیز بررسی کنید.
در این موتورها فیلتر روغن «تمامجریان» دارای شیر کنارگذر است؛ یعنی حتی اگر فیلتر گرفته شود، روغن (هرچند فیلترنشده) به یاتاقانها میرسد و موتور از کمبود روغن نمیسوزد. به همین دلیل تعویض بهموقع فیلتر مهم است — گرفتگیِ نادیدهگرفتهشده یعنی عبور روغن کثیف از کنارگذر.
۵ـ۴ نگهداری برای انبارش طولانیمدت
برای انبارش بیش از دو ماه (جلوگیری از اکسیدشدن قطعات داخلی و سیستم انژکشن): پس از گرمکردن، روغن را تخلیه و روغن محافظ نوع 30/M تا علامت «حداقل» بریزید و موتور را ~۵ دقیقه کار دهید؛ سوخت مدار انژکشن، فیلتر و مجاری پمپ را تخلیه کنید؛ مدار سوخت را به مخزن حاوی مایع محافظ وصل و با چرخاندن موتور ~۲ دقیقه مایع را وارد کنید؛ هنگام چرخاندن، روغن محافظ 30/M را به میزان ~۱۰ گرم بهازای هر لیتر حجم موتور در ورودی توربو بپاشید؛ همهٔ دهانههای ورود/خروج/هواگیری را با درپوش یا چسب ببندید؛ روغن محافظ باقیمانده را تخلیه کنید (قابلاستفاده برای ۲ آمادهسازی دیگر)؛ تابلوی «موتور بدون روغن» نصب کنید؛ در صورت نبود ضدیخ، مایع را تخلیه کنید. در غیرفعالی طولانی، این کار را هر ۶ ماه تکرار کنید. قطعات فلزی رنگنشده (فلایویل، پولی) را با مایع محافظ بپوشانید (نه روی تسمه/کابل/تجهیزات برقی).
راهاندازی پس از انبارش: روغن محافظ باقیمانده را تخلیه و روغن صحیح بریزید؛ مایع محافظ مدار سوخت را تخلیه و مدار را به مخزن وصل کنید (لولهٔ برگشت را به ظرف جمعآوری وصل کنید تا مایع محافظ وارد مخزن نشود)؛ درپوشها را بردارید و ورودی توربو را به فیلتر هوا وصل کنید؛ مایع را پُر و هواگیری کنید؛ موتور را روشن و تا پایداری دور آرام کار دهید؛ نبود آلارم را بررسی، موتور را خاموش و تابلوی هشدار را بردارید.
۶. پیوستها
۶ـ۱ توصیهٔ مایع خنککننده
مایع خنککننده بهترین بازده سیستم و محافظت در برابر خوردگی (شیمیایی و گالوانیک) را تأمین میکند، دمای جوش را بهبود میدهد و از تشکیل رسوب جلوگیری میکند. استفاده از مایع دارای بازدارندهٔ خوردگی الزامی است.
| مشخصه | مقدار |
|---|---|
| استاندارد | NFR 15601 یا ASTM D6210 |
| pH (۲۰ درجه) | 8٫2 |
| چگالی (۱۵ درجه) | 1٫056 |
| محافظت (آمادهمصرف) | ۲۵− درجه |
| رقت توصیهشده (مایع غلیظ با ضدیخ) | ۴۵٪ |
| حداکثر رقت مجاز | ۵۰٪ |
محتوای گلیکول ۴۵٪ حداقل مقدار لازم برای حفظ بهترین دمای جوش است.
۶ـ۲ توصیهٔ روانکار (روغن)
رعایت بازهٔ تعویض روغن و فیلتر برای کارکرد درست الزامی است. Baudouin استفاده از روغن API CI-4 یا ACEA E7 با گرید 15W40 را الزام میکند (برای موتورهای Off-road مرحلهٔ II و III).
| گرید SAE | گرانروی کمدما (mPa·s در ℃) | گرانروی ۱۰۰℃ (mm²/s) | گرانروی دما-بالا/برشبالا (۱۵۰℃) (mPa·s) | نقطهٔ ریزش (℃) |
|---|---|---|---|---|
| 0W-20 | 6200 (۳۵−) | 5٫6~<9٫3 | 2٫6 | ۴۰− |
| 0W-30 | 6200 (۳۵−) | 9٫3~<12٫5 | 2٫9 | |
| 0W-40 | 6200 (۳۵−) | 12٫5~<16٫3 | 2٫9 | |
| 5W-20 | 6600 (۳۰−) | 5٫6~<9٫3 | 2٫6 | ۳۵− |
| 5W-30 | 6600 (۳۰−) | 9٫3~<12٫5 | 2٫9 | |
| 5W-40 | 6600 (۳۰−) | 12٫5~<16٫3 | 2٫9 | |
| 5W-50 | 6600 (۳۰−) | 16٫3~<21٫9 | 3٫7 | |
| 10W-30 | 7000 (۲۵−) | 9٫3~<12٫5 | 2٫9 | ۳۰− |
| 10W-40 | 7000 (۲۵−) | 12٫5~<16٫3 | 2٫9 | |
| 10W-50 | 7000 (۲۵−) | 16٫3~<21٫9 | 3٫7 | |
| 15W-30 | 7000 (۲۰−) | 9٫3~<12٫5 | 2٫9 | ۲۵− |
| 15W-40 | 7000 (۲۰−) | 12٫5~<16٫3 | 3٫7 | |
| 15W-50 | 7000 (۲۰−) | 16٫3~<21٫9 | 3٫7 | |
| 20W-40 | 7000 (۲۰−) | 9٫3~<12٫5 | 2٫9 | ۲۰− |
| 20W-50 | 7000 (۲۰−) | 12٫5~<16٫3 | 3٫7 | |
| 20W-60 | 7000 (۲۰−) | 16٫3~<21٫9 | 3٫7 |
۶ـ۳ توصیهٔ سوخت
استفادهٔ نادرست از افزودنی سوخت میتواند به تجهیزات انژکشن آسیب بزند. از گازوئیل تجاری با گوگرد کمتر از ۰٫۳۵٪ استفاده کنید؛ اگر گوگرد بیش از ۰٫۵٪ باشد، بازهٔ تعویض روغن نصف شود. سوختهای مجاز: EN 590 (اروپا)، ASTM D-975 No.1 D، BS 2869 Part 1 Class A1.
سوخت زمستانی: در دمای پایین، واکسیشدن سوخت ممکن است سیستم را مسدود کند. زیر ۰ درجه از گازوئیل زمستانی استفاده کنید؛ زیر ۲۰− درجه باید نفت سفید (کروسین) به گازوئیل افزود (مطابق نمودار). در بیشتر موارد، افزودن بهبوددهندهٔ جریان (Flow improver) مقاومت کافی به سرما میدهد.
۶ـ۴ ابزارهای مخصوص توصیهشده
۱ گاید سیلندر پیستون، ۲ ابزار گرداننده (Barring)، ۳ جازن کاسهنمد عقب 6M26، ۴ جازن کاسهنمد عقب 12M26، ۵ جازن کاسهنمد جلو M26، ۶ ترمز فلایویل، ۷ جازن آستین سیلندر، ۸ ابزار آویز فلایویل، ۹ ابزار نصب میلبادامک (آلومینیومی)، ۱۰ ابزار مونتاژ خار سوپاپ، ۱۱ ابزار درآوردن، ۱۲ میلهٔ راهنمای ضربهگیر، ۱۳ ابزار استخراج پیستون، ۱۴ ابزار درآوردن انژکتور، ۱۵ ابزار بوش انژکتور، ۱۶ ابزار ۲۱#، ۱۷ جازن بوش میلبادامک.
۶ـ۵ عیوب رایج و عیبیابی
موتور روشن نمیشود
| علت | رفع عیب |
|---|---|
| موتور استارت کار نمیکند | رفع عیب سیمکشی برقی |
| دمای محیط بسیار پایین | استفاده از کمکاستارت |
| هوا در سیستم سوخت | هواگیری؛ بررسی نشت اتصالات و تعمیر |
| خرابی پمپ انژکشن | تعویض |
| آسیب/نشت سوپاپ یا لولهٔ تأمین سوخت | بررسی و تنظیم |
| آسیب/نشت لولهٔ فشار قوی | تعمیر یا تعویض |
| خرابی انژکتور | بررسی و تعویض |
| فشار تراکم ناکافی سیلندر | بررسی آببندی سوپاپ/واشر و سایش رینگ؛ تعمیر/تعویض |
| خرابی سنسور دور | بررسی و تعویض |
توقف کمی پس از استارت
| علت | رفع عیب |
|---|---|
| هوای محبوس در سیستم سوخت | بررسی نشت لوله/اتصال و پیچ هواگیری؛ خروج هوا |
| گرفتگی فیلتر سوخت | رفع آلودگی/رطوبت؛ در صورت لزوم تعویض المان |
| کیفیت بد سوخت با رطوبت زیاد | تمیزکردن فیلتر و تعویض سوخت |
| دور آرام بسیار پایین | تنظیم مجدد |
| خرابی پمپ تحویل سوخت | بررسی پمپ و سوپاپ، تمیز و تعمیر |
توان ناکافی
| علت | رفع عیب |
|---|---|
| گرفتگی سیستم هوا (فیلتر) | بررسی فیلتر و لولهٔ هوا؛ تمیز/تعویض |
| فشار برگشتی بالای اگزوز | بررسی زمانبندی سوپاپ و گرفتگی اگزوز |
| فشار ناکافی توربوشارژر | رفع نشتی لولهٔ رابط |
| خرابی توربو (گرفتگی مسیر، یاتاقان شناور، رسوب کربن) | شستوشو/تعویض/تمیزکاری |
| آسیب اینترکولر | تعویض یا تعمیر |
| نشت/گرفتگی لولهٔ سوخت؛ کیفیت بد سوخت | بررسی، تمیز و تعویض |
| پاشش ناپایدار انژکتور | بررسی فشار پاشش و رسوب؛ تنظیم/تعمیر |
| زمانبندی نادرست سوپاپ/تأمین سوخت | بررسی و تنظیم |
| سطح زیاد روغن کارتر | تخلیهٔ روغن اضافی |
| نشت واشر سرسیلندر | بررسی تراکم در حالت گرم؛ تعویض واشر |
| سایش/شکست رینگ یا گپ زیاد یاتاقان | تعویض قطعات یا اورهال |
| سایش/خطافتادگی آستین یا پیستون | تعمیر یا تعویض |
سند اصلی شامل جدولهای تکمیلی عیبیابی برای «مصرف زیاد سوخت»، «دود سیاه/سفید اگزوز»، «فشار پایین روغن»، «دمای بالای مایع» و موارد دیگر است که علل و رفع آنها مشابه موارد بالا و موتور دیزل 12M26 است.
این ترجمه شامل تمام بخشهای راهنمای بهرهبرداری و نگهداری Baudouin PowerKit M26 (6M26 و 12M26) است: ایمنی، محصول، نصب، بهرهبرداری، نگهداری (شامل جدول تصویری سرویس)، انبارش و پیوستها (سیالات، گرانروی، ابزار و عیبیابی). همهٔ اعداد و مشخصات عیناً مطابق اصل حفظ شدهاند.
نکات مهندسی — تجربههای نصب و راهاندازی
این بخش حاوی نکات تکمیلی است که تیم فنی نشرنیرو طی سالها نصب و راهاندازی موتورهای Baudouin سری PowerKit در پروژههای ایرانی جمعبندی کرده است.
الف. نکات مهندسی برق
۱) سیمکشی AVR و حسگر ولتاژ
خطوط حسگر ولتاژ AVR باید از سیمهای قدرت آلترناتور حداقل ۳۰ سانتیمتر فاصله داشته باشند تا از تداخل القایی جلوگیری شود. عدم رعایت این فاصله در بارهای راکتیو نوسان AVR و افت کیفیت ولتاژ ایجاد میکند.
۲) سایز کابل باتری و جریان استارت
کابل باتری باید با حداکثر جریان استارت سرد تطابق داشته باشد. کابل کوچک باعث افت ولتاژ بالا و Cold Crank Failure میشود. حداقل سایز برای موتورهای متوسط ۷۰ میلیمترمربع است.
۳) ECU و تغذیه برق (نسخه CR)
در نسخه کامانریل، ECU به یک خط برق پایدار با کیفیت بالا نیاز دارد. توصیه: رله جداگانه با فیوز محافظ ۱۵ آمپر. هیچ بار اضافهای نباید به این خط متصل شود.
۴) اتصال نول و ارت در سیستم ATS
نقطه اتصال نول-ارت باید فقط در یک نقطه از سیستم وجود داشته باشد. در غیر این صورت در زمان جابهجایی ATS، جریان نشتی ایجاد میشود که میتواند RCDها را تریگر کند یا به ECU آسیب بزند.
ب. نکات مهندسی مکانیک
۱) ایزولاسیون لرزش
توزیع وزن روی پدهای لرزشگیر باید متقارن باشد. عدم تقارن باعث شکستن یک یا دو ایزولاتور در طول ۶ ماه اول میشود. ظرفیت هر پد باید با وزن کل موتور+آلترناتور تطابق داشته باشد.
۲) سیستم خنککاری در آبوهوای گرم ایران
در مناطق گرم، رادیاتور استاندارد ممکن است برای کارکرد مداوم در دمای محیط بالای ۴۵ درجه کافی نباشد. مخزن جبران باید بزرگتر انتخاب شود و حداقل ۱۰ سانتیمتر فاصله بین رادیاتور و دیوار وجود داشته باشد.
۳) سیستم اگزوز و انبساط حرارتی
لوله اگزوز در بار کامل به دمای ۴۵۰ تا ۵۵۰ درجه میرسد. هر متر لوله فولادی ۶ تا ۸ میلیمتر انبساط طولی دارد. حداقل یک Bellows انبساطی در فاصله ۱ متر از خروجی موتور نصب شود.
۴) پیشفیلتر آبگیر سوخت
سیستم سوخت نسخه CR به ذرات و آب حساس است. پیشفیلتر آبگیر باید قبل از فیلتر اصلی نصب شود و هر ۲۵۰ ساعت یا ۳ ماه تخلیه شود — مخصوصاً در ایران که کیفیت دیزل گاهی نوسان دارد.
۵) Pre-Fill فیلتر روغن
فیلتر روغن جدید را قبل از نصب با روغن تازه پُر کنید. این کار باعث میشود در اولین استارت روغن سریعتر به یاتاقانها و توربوشارژر برسد و فرسایش خشک کاهش یابد — ۱۰ تا ۱۵ درصد به عمر یاتاقانها اضافه میکند.
ج. هشدار ایمنی
⚠ توجه: این نکات مهندسی جایگزین مطالعهٔ سند رسمی Baudouin نیستند. تنظیم سیستم سوخترسانی (مخصوصاً CR) باید توسط تکنسین آموزشدیده انجام شود.
پرسشهای متداول دربارهٔ موتور Baudouin سری M26
موتور Baudouin M26 چه مشخصاتی دارد؟
این موتور بخشی از خانوادهٔ PowerKit Baudouin (متعلق به گروه Weichai Power) است. رنج توان ۶۰۰ تا ۱۲۵۰ کیلوولتآمپر (Standby/Prime). کاربری اصلی: ژنراتورهای صنعتی متوسط و سنگین.
برنامه نگهداری دورهای موتور M26 چیست؟
برنامه نگهداری بر اساس نوع کاربری (COP — Continuous Operation Power یا PRP — Prime Power) متفاوت است. شامل تعویض روغن و فیلتر، فیلتر سوخت و فیلتر هوا بر اساس ساعت کارکرد، بازرسی سیستم خنککاری و تعویض مایع خنککننده. جدول کامل در بخش نگهداری راهنما درج شده است.
سایز کابل باتری مناسب چیست؟
کابل باتری باید حداقل ۷۰ میلیمترمربع باشد تا افت ولتاژ در زمان استارت سرد به زیر ۱.۵ ولت برسد و از Cold Crank Failure جلوگیری شود. کابل کوچکتر میتواند منجر به استارت نشدن موتور در شرایط سرد شود.
در نصب این موتور به چه نکات مهندسی توجه کنیم؟
نکات کلیدی: ایزولاسیون لرزش با پدهای متقارن، نصب Bellows انبساطی در اگزوز (دمای ۴۵۰-۵۵۰°C)، رعایت فاصله ۳۰ سانتیمتر بین سیم AVR و کابل قدرت آلترناتور، استفاده از پیشفیلتر آبگیر سوخت. جزئیات در بخش «نکات مهندسی» راهنما.
این موتور برای چه ژنراتورهایی استفاده میشود؟
موتور M26 در ژنراتورهای صنعتی Baudouin در رنج ۶۰۰ تا ۱۲۵۰ کیلوولتآمپر (Standby/Prime) استفاده میشود. کاربری: بیمارستانها، دیتاسنترها، صنایع متوسط و سنگین، CHP و پروژههای زیرساختی.
