بلاگ, راهنمای نصب

راهنمای نصب اینورتر گرووات WIT 50-100K | هیبرید و ذخیره‌ساز سه‌فاز

راهنمای جامع نصب و راه‌اندازی اینورتر هیبرید و ذخیره‌ساز سه‌فاز گرووات WIT 50-100K - نشرنیرو

راهنمای جامع نصب و راه‌اندازی اینورتر هیبرید و ذخیره‌ساز WIT 50-100K

راهنمای فنی فارسی نصب و بهره‌برداری از اینورترهای سه‌فاز هیبرید و ذخیره‌سازِ خانوادهٔ WIT در محدودهٔ ۵۰ تا ۱۰۰ کیلووات. این راهنما توسط تیم فنی نشرنیرو برای جامعهٔ متخصصان نصب سامانه‌های فتوولتائیک ایران تدوین شده و تمام مراحل کار با دستگاه را — از ایمنی و نصب تا اتصال‌های الکتریکی، راه‌اندازی، پایش، نگهداری و عیب‌یابی — به‌شکلی کاربردی پوشش می‌دهد. در این نسخه، در قالب کادرهای «توضیح مهندسی» دلیل فنی هر الزام نصب و راه‌اندازی برای شما باز شده است.

محصول
اینورتر سه‌فاز WIT 50-100K (۳۸۰/۴۰۰ ولت)
کلاس‌های توان
۵۰، ۶۳، ۷۵ و ۱۰۰ کیلووات
خانواده‌های مدل
A، H، AU، HU — در مجموع ۲۴ کد محصول
کاربرد
متصل به شبکه، جدا از شبکه، هیبرید با پشتیبان UPS
ناشر
نشرنیرو — راهنمای فنی برای جامعهٔ متخصصان ایران
تاریخ انتشار
اردیبهشت ۱۴۰۵ / می ۲۰۲۶
🔧 دربارهٔ کادرهای توضیح مهندسی هر اینورتر مجموعه‌ای از الزامات دارد که در نگاه نخست شاید سختگیرانه به نظر برسند: «ولتاژ مدار باز نباید از ۱۱۰۰ ولت فراتر رود»، «حداقل ۵ دقیقه پس از خاموشی صبر کنید»، «گشتاور پیچ ارت ۶۰ kgf·cm». اما هر یک از این اعداد، ریشه در یک واقعیت فیزیکی، یک محدودیت قطعهٔ نیمه‌رسانا، یا یک استاندارد ایمنی بین‌المللی دارد. در سراسر این راهنما، هر جا که توضیح بیشتر به فهم مطلب کمک کند، یک کادر سبزرنگ با عنوان «🔧 توضیح مهندسی» ظاهر می‌شود. این کادرها برای آن دسته از خوانندگانی نوشته شده‌اند که می‌خواهند فراتر از «چه باید کرد» به «چرا باید این‌گونه کرد» برسند.

۱. دربارهٔ این راهنما

۱.۱ هدف از انتشار این راهنما

سامانه‌های فتوولتائیک در ایران به‌سرعت در حال گسترش هستند و خانوادهٔ اینورترهای WIT 50-100K یکی از پراستفاده‌ترین گزینه‌های صنعتی-تجاری در پروژه‌های متصل به شبکه و هیبرید است. با وجود این، منابع فارسی‌زبانِ کاربردی برای نصب صحیح، راه‌اندازی ایمن و عیب‌یابی این سری اینورترها بسیار محدود است. نشرنیرو این راهنما را برای پر کردن همین خلأ تدوین کرده است: یک مرجع فنی فارسی که علاوه بر دستورالعمل‌های نصب، چرایی هر الزام را نیز برای متخصص نصاب باز می‌کند. پیش از هر اقدامی روی دستگاه، این راهنما را با دقت مطالعه کنید و آن را برای مراجعات بعدی در دسترس نگه دارید. مشخصات فنی و آستانه‌های ایمنی ارائه‌شده در این سند بر مبنای کاتالوگ رسمی محصول است و در صورت بازنگری توسط سازنده، نشرنیرو نسخهٔ به‌روزشده را منتشر خواهد کرد.

یادآوری در نام‌گذاری این خانواده از محصولات، WIT اشاره به نام سری اینورتر و 50-100K به محدودهٔ توان آن (۵۰ تا ۱۰۰ کیلووات) دلالت دارد. این خانواده از دو دستهٔ «ذخیره‌ساز» (Storage) و «هیبرید» (Hybrid) تشکیل شده است.

۱.۲ مخاطب این راهنما

این راهنما برای تکنسین‌های برق دارای صلاحیت، طراحان و مجریان سامانه‌های فتوولتائیک، و دانشجویان مهندسی برق علاقه‌مند به الکترونیک قدرت تدوین شده است. نصب فیزیکی و سیم‌کشی این اینورترها تنها در صلاحیت افراد آموزش‌دیده است؛ خوانندگان غیرمتخصص می‌توانند از این راهنما برای درک سامانه و انتخاب نصاب صلاحیت‌دار بهره ببرند، اما نباید عملیات نصب را خودشان به انجام برسانند. در صورت داشتن پرسش‌های فنی دربارهٔ این سری اینورترها در پروژه‌های ایران، تیم نشرنیرو در فصل آخر این راهنما اطلاعات تماس خود را در اختیار شما گذاشته است.

۱.۳ محصولات تحت پوشش

اینورترهای ذخیره‌ساز/هیبرید سری WIT 50-100K با ولتاژ نامی 380V/400V در شش مدل و چهار کلاس توانِ ۵۰، ۶۳، ۷۵ و ۱۰۰ کیلووات عرضه می‌شوند که جمعاً ۲۴ کد محصول را تشکیل می‌دهند. این راهنما برای تمامی مدل‌های جدول زیر معتبر است.

جدول ۱.۱ — خانواده‌های اینورتر WIT 50-100K
کد مدل دستهٔ محصول
WIT 50K-A، WIT 63K-A، WIT 75K-A، WIT 100K-A اینورتر ذخیره‌ساز سه‌فاز
WIT 50K-H، WIT 63K-H، WIT 75K-H، WIT 100K-H اینورتر هیبرید سه‌فاز (با ورودی PV)
WIT 50K-AU، WIT 63K-AU، WIT 75K-AU، WIT 100K-AU اینورتر ذخیره‌ساز سه‌فاز با عملکرد UPS
WIT 50K-HU، WIT 63K-HU، WIT 75K-HU، WIT 100K-HU اینورتر هیبرید سه‌فاز با عملکرد UPS

۲. احتیاط‌های ایمنی

اینورترهای WIT با ولتاژ بالا کار می‌کنند و اگر بدون رعایت دستورالعمل‌های ایمنی نصب یا راه‌اندازی شوند، خطر شوک الکتریکی، آتش‌سوزی و آسیب جدی به همراه دارند. تمامی هشدارهای این فصل را پیش از هر اقدامی بر روی دستگاه با دقت بخوانید و در طول کار رعایت کنید.

۲.۱ اصول کلی ایمنی

  1. پیش از نصب، این راهنما را به‌طور کامل مطالعه کنید. خسارات ناشی از بی‌توجهی به دستورالعمل‌های راهنما، تحت پوشش گارانتی نیست.
  2. نصب و کار روی اینورتر تنها در صلاحیت تکنسین‌های برق آموزش‌دیده و دارای صلاحیت است.
  3. هنگام نصب، صرفاً به ترمینال‌های سیم‌کشی دست بزنید و از تماس با سایر بخش‌های داخلی دستگاه پرهیز کنید.
  4. تمامی اتصالات الکتریکی باید با استانداردهای برقِ محل نصب انطباق داشته باشد.
  5. نگهداری و سرویس اینورتر، تنها توسط افراد تأییدشده مجاز است.
  6. پیش از اتصال اینورتر به شبکهٔ سراسری، اطمینان حاصل کنید که مجوزهای لازم را از اپراتور شبکه دریافت کرده‌اید.

حمل و نقل

⚠ هشدار وزن اینورتر بالاست و سقوط یا بلند کردن نادرست آن خطر آسیب جدی به همراه دارد. در حمل و جابه‌جایی، تعادل دستگاه را همیشه حفظ کنید و از تجهیزات مناسب بهره بگیرید.

نصب

ⓘ توجه عدم رعایت دستورالعمل‌های نصبِ مندرج در این راهنما، خسارات احتمالی را از پوشش گارانتی خارج می‌کند.
⛔ خطر پیش از پایان نصب فیزیکی، هیچ کابلی را به دستگاه متصل نکنید.
⚠ هشدار

  • الزامات محیط نصب و فاصله‌های مجاز مشخص‌شده در راهنما را بدون استثنا رعایت کنید.
  • اینورتر را در محلی خشک و دارای تهویهٔ مطلوب نصب کنید؛ در غیر این صورت، گرمای انباشته منجر به فعال شدن کاهش توان (de-rating) خواهد شد.
  • پیش از شروع نصب، فصل دستورالعمل‌های نصب و فصل ایمنی را با دقت مطالعه کنید.

اتصالات الکتریکی

⛔ خطر

  • پیش از سیم‌کشی، تمامی منابع توان را قطع کنید: کلیدهای DC اینورتر در وضعیت OFF قرار گیرند و کلید/بریکر سمت AC و سمت باتری نیز قطع شوند. در غیر این صورت، ولتاژ بالا می‌تواند منجر به جراحات شدید شود.
  • این عملیات تنها توسط تکنسین‌های آموزش‌دیده و دارای صلاحیت قابل انجام است؛ آنان موظف به رعایت همزمان این راهنما و مقررات محلی هستند.
  • به اینورتر در حال کار دست نزنید؛ ولتاژ بالا خطر شوک الکتریکی و جراحت جدی به همراه دارد.
  • اینورتر را در فضاهایی که در معرض گاز یا مواد قابل اشتعال یا انفجار هستند نصب نکنید.
⚠ هشدار

  • هر اینورتر WIT باید کلید مدار AC اختصاصی داشته باشد. اتصال چند اینورتر به یک بریکر مشترک — به‌جز در حالت کاملاً جدا از شبکه — مجاز نیست.
  • هیچ باری را میان اینورتر و بریکرِ AC قرار ندهید.
  • پس از سفت کردن ترمینال‌های کابل ضخیم، آن‌ها را تکان ندهید؛ اتصال شل، گرمای موضعی و در نهایت آسیب به دستگاه به دنبال دارد. پیش از روشن کردن اینورتر، از سفت بودن صحیح تمامی ترمینال‌ها اطمینان حاصل کنید.
  • پیش از اتصال آرایهٔ فتوولتائیک، قطبیت ترمینال‌های مثبت و منفی را بازبینی کنید.

نگهداری و تعویض قطعات

⛔ خطر

  • عملیات تنها در صلاحیت تکنسین‌های آموزش‌دیده و دارای صلاحیت است.
  • پس از قطع کلیدهای DC و بریکرهای AC، حداقل پنج دقیقه منتظر بمانید تا ولتاژ باقی‌مانده به‌طور کامل تخلیه شود.
🔧 توضیح مهندسی: چرا حداقل ۵ دقیقه؟ درون اینورتر، مجموعه‌ای از خازن‌های الکترولیتیک قدرت در «باس DC» تعبیه شده که وظیفهٔ صاف کردن ولتاژ و تأمین جریان ضربه‌ایِ کلیدزنی IGBTها را بر عهده دارند. ظرفیت کل این بانک خازنی در یک اینورتر ۱۰۰ کیلوواتی در حدود چند میلی‌فاراد است و در حالت کارکرد، بیش از ۸۰۰ ولت DC در خود ذخیره می‌کند؛ یعنی انرژی‌ای کافی برای ایجاد شوک کشنده. پس از قطع تغذیه، این انرژی از طریق مقاومت‌های تخلیهٔ داخلی به‌تدریج تخلیه می‌شود. ثابت زمانی تخلیه (τ = R × C) به‌گونه‌ای طراحی شده که پس از حدود ۵ دقیقه، ولتاژ به سطح ایمن — زیر ۵۰ ولت — برسد. این الزام در استاندارد IEC 62109-1 صراحتاً تعریف شده و رعایت آن، خط مقدم ایمنی تکنسین در برابر «شوک خازنیِ پنهان» است.
  • در صورت نمایش پیغام «PV Isolation low» روی صفحهٔ OLED، به بدنهٔ دستگاه دست نزنید — احتمال وقوع خطای ارت وجود دارد.
  • همیشه از خطر شوک الکتریکی ناشی از ولتاژهای بالا آگاه باشید.
⚠ هشدار

  • برای حفظ بازدهی تهویه، فن‌ها را به‌طور منظم تمیز کنید.
  • برای تمیز کردن فن از پمپ هوا (پُمپ باد) استفاده نکنید؛ این کار به فن آسیب می‌زند.

سایر موارد

⚠ هشدار

  • هنگام تحویل، سلامت و کامل بودن محتویات بسته را بررسی کنید. در صورت مشاهدهٔ آسیب یا کسری، فوراً با توزیع‌کنندهٔ خود تماس بگیرید.
  • حداکثر ولتاژ ورودی PV نباید از ۱۱۰۰ ولت و حداکثر ولتاژ ورودی باتری از ۱۰۰۰ ولت فراتر رود.
  • اینورترهایی که از مدار خارج می‌شوند باید مطابق با مقررات دفع پسماند الکترونیکی محل نصب، توسط شما دفع شوند.

۲.۲ نمادهای ایمنی

نمادهای DANGER و WARNING روی برچسب‌های ایمنی - راهنمای WIT 50-100K
شکل ۲.۱ — نمادهای ایمنیِ به‌کاررفته در راهنما (بخش اول)
نماد کاربرد
⛔ خطر (DANGER) وضعیتی پرخطر که در صورت بی‌توجهی، قطعاً به مرگ یا جراحت شدید می‌انجامد.
⚠ هشدار (WARNING) وضعیت بالقوه پرخطر که در صورت بی‌توجهی، می‌تواند به مرگ یا جراحت شدید بینجامد.
⚠ احتیاط (CAUTION) وضعیتی با ریسک محدود که در صورت بی‌توجهی، ممکن است به جراحت جزئی یا متوسط منجر شود.
ⓘ توجه (NOTICE) هشدار دربارهٔ شرایطی که در صورت بی‌توجهی، خسارت مالی به دنبال خواهد داشت.
📖 یادآوری مراجعه به دستورالعمل پیش از نصب یا بهره‌برداری از دستگاه.
نمادهای CAUTION و NOTICE - راهنمای WIT 50-100K
شکل ۲.۲ — نمادهای ایمنیِ به‌کاررفته در راهنما (بخش دوم)

۲.۳ برچسب‌های نصب‌شده روی دستگاه

برچسب‌های هشدار روی بدنهٔ اینورتر گرووات WIT 50-100K
شکل ۲.۳ — برچسب‌های ایمنی روی بدنهٔ اینورتر
نماد نام توضیح
ولتاژ بالا پس از روشن شدن دستگاه، ولتاژ بالا در داخل دستگاه وجود دارد. عملیات تنها در صلاحیت تکنسین‌های آموزش‌دیدهٔ برق است.
هشدار سوختگی اینورتر در حال کار، گرمای زیادی روی بدنه ایجاد می‌کند؛ به آن دست نزنید.
اتصال زمین محل اتصال کابل ارت (PE).
تأخیر در تخلیه پس از خاموش شدن، ولتاژ باقی‌مانده تا حدود ۵ دقیقه روی دستگاه باقی می‌ماند.
📖 مراجعه به راهنما پیش از نصب و بهره‌برداری، به این راهنما مراجعه کنید.
DC جریان متناوب Alternating Current

۳. معرفی محصول

ⓘ توجه نمای روبه‌رو و نمای پایین در همهٔ مدل‌های این خانواده یکسان است؛ تفاوت‌ها صرفاً در نماهای جانبی و پشت دیده می‌شود.

۳.۱ نمای کلی

نمای روبه‌رو

نمای روبه‌رو اینورتر گرووات WIT 50-100K
شکل ۳.۱ — نمای روبه‌روی اینورتر

نمای جانبی چپ — مدل‌های A و H

سمت چپ مدل‌های WIT 50-100K-A و WIT 50-100K-H شامل دستگیره‌های انعطاف‌پذیر، گیرهٔ ثابت و سطح هیت‌سینک است.

نمای جانبی چپ — مدل‌های AU و HU

در مدل‌های دارای قابلیت UPS (یعنی AU و HU)، چینش جانبی همانند مدل‌های پایه است اما اجزای داخلی اضافی برای پشتیبانی از بارهای حیاتی تعبیه شده است.

نمای جانبی راست — مدل‌های A و AU

در سمت راست مدل‌های ذخیره‌ساز، پلاک نام، فن‌های خنک‌کننده، ترمینال‌های ارتباطی COM1 و COM2 و درگاه‌های اتصال شبکه و باتری دیده می‌شود.

نمای جانبی راست — مدل‌های H و HU

مدل‌های هیبرید، علاوه بر اجزای فوق، کلید DC و ترمینال ورودی PV را نیز در سمت راست در خود جای داده‌اند.

جدول ۳.۱ — توضیح اجزای دستگاه
شناسه توضیح شناسه توضیح
A صفحهٔ نمایش B جعبهٔ اتصالات AC
C پایه D ترمینال اتصال شبکهٔ برق
E ترمینال سیم‌کشی بار F هیت‌سینک
G پلاک نام محصول H فن خنک‌کننده
I ترمینال ۱۶پین (BMS COM) J ترمینال ۳۰پین (COM2)
K ترمینال ۱۶پین (COM1) L درگاه USB
M کلید DC N ترمینال ورودی PV
O ترمینال تغذیهٔ باتری (BMS AC) P ترمینال باتری
Q درگاه DRMS R دستگیرهٔ انعطاف‌پذیر (۴ گروه)
S گیرهٔ ثابت T برچسب توضیح نشانگرها

۳.۲ ابعاد و وزن

ابعاد فیزیکی اینورتر WIT 50-100K
شکل ۳.۲ — ابعاد فیزیکی دستگاه
جدول ۳.۲ — ابعاد و وزن مدل‌های مختلف
مدل ابعاد (میلی‌متر) ارتفاع × عرض × عمق وزن (کیلوگرم)
دستگاه بدون بسته‌بندی
WIT 50/63/75/100K-A ۱۳۵۰ × ۸۲۰ × ۵۱۰ ۱۲۶
WIT 50/63/75/100K-H ۱۴۷
WIT 50/63/75/100K-AU ۱۴۴
WIT 50/63/75/100K-HU ۱۶۵
دستگاه به‌همراه بسته‌بندی
WIT 50/63/75/100K-A ۱۵۲۴ × ۹۸۸ × ۷۳۳ ۲۰۶
WIT 50/63/75/100K-H ۲۲۷
WIT 50/63/75/100K-AU ۲۲۴
WIT 50/63/75/100K-HU ۲۴۵

۳.۳ پلاک نام

تصاویر زیر، پلاک نام مدل‌های WIT 100K-HU و WIT 100K-AU را به‌عنوان نمونه نشان می‌دهد. این تصاویر صرفاً جنبهٔ مرجع دارند و در هر دستگاه، پلاک واقعیِ نصب‌شده روی بدنه مرجع است. برای جزئیات تخصصی فنی، به فصل ۱۰ — مشخصات فنی مراجعه کنید.

پلاک نام محصول WIT 100K-HU گرووات
شکل ۳.۳ — پلاک نام (نمونهٔ نخست)
پلاک نام محصول WIT 100K-AU گرووات
شکل ۳.۴ — پلاک نام (نمونهٔ دوم)

۳.۴ اصول کارکرد

۳.۴.۱ مدل‌های A — اینورتر ذخیره‌ساز

این مدل‌ها بدون ورودی PV طراحی شده‌اند و دو وظیفهٔ اصلی بر عهده دارند:

  1. تبدیل توان DC باتری به AC سازگار با ولتاژ و کیفیت توان شبکه برای تأمین بار و تزریق به شبکه.
  2. یکسوسازی توان AC شبکه به DC برای شارژ باتری.
نمودار اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-A
شکل ۳.۵ — نمودار مفهومی اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-A

۳.۴.۲ مدل‌های H — اینورتر هیبرید

اینورترهای هیبرید سری H، چهار سناریوی توان را مدیریت می‌کنند:

  1. توان DC دریافتی از رشته‌های PV از مسیر MPPT به AC تبدیل می‌شود تا بار را تأمین و مازاد آن به شبکه تزریق گردد.
  2. رشته‌های PV می‌توانند به‌صورت مستقیم باتری را شارژ کنند.
  3. توان باتری در صورت نیاز به AC تبدیل و به بار یا شبکه تحویل داده می‌شود.
  4. در ساعاتی که PV در دسترس نیست، شبکه می‌تواند باتری را شارژ کند.
یادآوری تعداد مسیرهای MPPT: ۷ مسیر در WIT 50K-H، ۸ مسیر در WIT 63K-H، و ۱۰ مسیر در WIT 75K-H و WIT 100K-H.
نمودار اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-H
شکل ۳.۶ — نمودار مفهومی اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-H

۳.۴.۳ مدل‌های AU — ذخیره‌ساز با عملکرد UPS

این مدل‌ها علاوه بر کارکرد ذخیره‌سازی، خروجی اختصاصی برای تأمین بارهای حیاتی در زمان قطع شبکه دارند:

  1. توان باتری برای تأمین بار محلی یا تزریق به شبکه به AC تبدیل می‌شود.
  2. شبکه می‌تواند از مسیر یکسوساز، باتری را شارژ کند.
  3. در زمان قطعی شبکه، توان باتری برای تأمین بارهای حیاتی از طریق خروجی UPS در دسترس قرار می‌گیرد.
نمودار اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-AU
شکل ۳.۷ — نمودار مفهومی اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-AU

۳.۴.۴ مدل‌های HU — هیبرید با عملکرد UPS

پیشرفته‌ترین خانوادهٔ این سری که هم ورودی PV دارد و هم خروجی پشتیبان برای بارهای حیاتی:

  1. توان DC رشته‌های PV از مسیر MPPT به AC تبدیل می‌شود تا بار را تأمین و مازاد را به شبکه تزریق کند.
  2. رشته‌های PV می‌توانند به‌طور مستقیم باتری را شارژ کنند.
  3. توان باتری در صورت نیاز به AC تبدیل و به بار یا شبکه تحویل می‌شود.
  4. شبکه می‌تواند از مسیر یکسوساز باتری را شارژ کند.
  5. در زمان قطعی شبکه، توان PV و باتری به‌طور همزمان برای تأمین بارهای حیاتی به کار گرفته می‌شود.
یادآوری تعداد مسیرهای MPPT: ۷ در WIT 50K-HU، ۸ در WIT 63K-HU، و ۱۰ در WIT 75K-HU و WIT 100K-HU.
🔧 توضیح مهندسی: تفاوت سامانهٔ متصل به شبکه با جزیره‌ای این مفهوم بنیادی برای درک چهار خانوادهٔ A، H، AU، HU است: 🔌 سامانهٔ متصل به شبکه (Grid-Tied): اینورتر در حضور شبکه کار می‌کند و موج خروجی خود را با شبکه هم‌فاز نگه می‌دارد. شبکه نقش «مرجع فرکانس و ولتاژ» را ایفا می‌کند و اینورتر صرفاً «دنبال‌کننده (Grid-Following)» است. مزیت: ساده، ارزان، راندمان بالا. معایب: در زمان قطع شبکه، اینورتر هم خاموش می‌شود (به‌دلیل الزام Anti-Islanding) و کاربر بی‌برق می‌ماند. 🏝 سامانهٔ جزیره‌ای (Off-Grid / Island): اینورتر بدون حضور شبکه کار می‌کند و خود مرجع فرکانس و ولتاژ تولید می‌کند (Grid-Forming). این کار سخت‌تر است: اینورتر باید ولتاژ را در ۲۲۰ ولت تثبیت کند، فرکانس را در ۵۰ هرتز نگه دارد و تغییرات بار را به‌سرعت جبران کند. مناسب: مناطق دور از شبکه، کمپ‌ها، روستاهای کوهستانی. 🔄 سامانهٔ هیبرید (Hybrid) با قابلیت UPS: ترکیب هر دو حالت قبلی. در حضور شبکه، Grid-Following؛ هنگام قطع شبکه، در عرض ۲۰ میلی‌ثانیه به Grid-Forming تغییر می‌کند و خروجی پشتیبان (Backup AC) را برای بارهای حیاتی فعال می‌کند. این مدل‌ها (AU و HU) از نظر سخت‌افزاری پیچیده‌ترند چون باید همزمان دو نقش متفاوت را مدیریت کنند. انتخاب میان این سه، تابع نیاز کاربر است: اگر شبکهٔ محل نصب پایدار است و هدف فقط کاهش هزینهٔ برق است، Grid-Tied (مدل A یا H) اقتصادی‌ترین انتخاب است. اگر قطعی شبکه مکرر است یا کاربر بارهای حساس دارد، Hybrid UPS (مدل AU یا HU) منطقی است.
نمودار اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-HU
شکل ۳.۸ — نمودار مفهومی اتصال شبکهٔ مدل WIT 50-100K-HU

۳.۵ شرایط نگهداری در انبار

  1. دستگاه را در بسته‌بندی اصلی خود و در محلی خشک و دارای تهویهٔ مناسب نگه دارید.
  2. دمای انبار را در محدودهٔ −۳۰°C تا +۷۰°C و رطوبت نسبی را میان ۰٪ تا ۹۵٪ تنظیم کنید.
  3. روی هم چیدنِ بیش از سه دستگاه ممنوع است. اینورتر بدون بسته‌بندی را روی هم نگذارید.
  4. در صورت انبارداری طولانی‌مدت، پیش از نصب، دستگاه باید توسط افراد دارای صلاحیت بازرسی و آزمایش شود.
یادآوری اگر دستگاه بیش از یک ماه در انبار بوده باشد، ممکن است ساعت داخلی آن دقیق نباشد. پیش از اتصال به شبکه، تاریخ و ساعت را تنظیم کنید (به بخش ۷.۲ مراجعه کنید).

۳.۶ شبکه‌های پشتیبانی‌شده

شکل زیر، انواع شبکه‌های قابل پشتیبانی توسط اینورترهای WIT 50-100K را نشان می‌دهد.

انواع شبکه پشتیبانی‌شده ۳۸۰/۴۰۰ ولت Y یا Δ
شکل ۳.۹ — سامانهٔ ۳۸۰ / ۴۰۰ ولت (نوع Y یا Δ) — حالت‌های ۳P۴W و ۳P۳W

۳.۷ عملکرد AFCI

شناخت AFCI

AFCI مخفف Arc-Fault Circuit Interrupter به‌معنای «قطع‌کنندهٔ مدار خطای قوس الکتریکی» است؛ راهکاری برای تشخیص و مهار قوس الکتریکی در سامانه‌های فتوولتائیک، که بر مبنای الگوریتم هوشمند تشخیص قوس کار می‌کند. قوس الکتریکی زمانی رخ می‌دهد که عایق الکتریکی دچار شکست ولتاژ بالا شود یا اجسام رسانا با هم در تماس قرار گیرند؛ در این شرایط، خطر آتش‌سوزی و آسیب به اجزای سامانه وجود دارد. AFCI به‌طور پیوسته سامانه را پایش می‌کند و در لحظهٔ تشخیص خطای قوس، مدار را قطع می‌کند تا از وقوع آتش‌سوزی پیشگیری شود. مطابق با National Electrical Code (NEC)، استفاده از AFCI در بخش‌هایی از سامانهٔ فتوولتائیک — به‌ویژه سمت DC اینورتر — برای ارتقای ایمنی الزامی شده است.

یادآوری

  1. عملکرد AFCI در اینورتر WIT به‌صورت پیش‌فرض غیرفعال است؛ برای فعال‌سازی با تأمین‌کنندهٔ خود یا پشتیبانی سازنده تماس بگیرید.
  2. ردیاب‌های MPPT در سمت DC را به‌صورت موازی به یکدیگر متصل نکنید؛ این کار ممکن است AFCI را به‌اشتباه فعال کند.
🔧 توضیح مهندسی: فیزیک قوس DC چرا متفاوت است؟ قوس الکتریکی در سامانه‌های DC به‌مراتب خطرناک‌تر از سامانه‌های AC است و دلیل آن بسیار ساده است: در AC، شکل موج جریان ۱۰۰ یا ۱۲۰ بار در ثانیه از صفر عبور می‌کند (zero-crossing)؛ در همین لحظات، قوس به‌طور طبیعی خاموش می‌شود. در DC، چنین لحظه‌ای وجود ندارد — قوس می‌تواند برای دقایق متوالی پایدار بماند و دمای مرکز قوس به بیش از ۶۰۰۰ کلوین برسد، یعنی داغ‌تر از سطح خورشید. در سامانهٔ فتوولتائیک، یک اتصال شل در کانکتور MC4 یا یک ترک کوچک در روکش کابل می‌تواند آغازگر قوس باشد. این قوس به‌سرعت پلاستیک و مواد آلی اطراف را به گاز قابل اشتعال تبدیل می‌کند و منجر به آتش‌سوزی پشت‌بام می‌شود — حادثه‌ای که نمونه‌های فراوانی از آن در آمار آتش‌سوزی پنل‌های آمریکای شمالی ثبت شده است. ماژول AFCI با تحلیل طیف فرکانسی نویز جریان DC کار می‌کند؛ قوس یک امضای فرکانسی منحصربه‌فرد در محدودهٔ ۱ تا ۱۰۰ کیلوهرتز ایجاد می‌کند که از نویز عادی سامانه قابل تشخیص است. الگوریتم در عرض چند میلی‌ثانیه قوس را تشخیص می‌دهد و فرمان قطع را به PCS می‌فرستد. الزام نصب AFCI در NEC 690.11 آمریکا از سال ۲۰۱۱ اجباری شده است.

پاک کردن هشدار AFCI

اگر اینورتر کد «Error 200» را گزارش کند و چراغ نشانگر PV قرمز شود، به احتمال زیاد قوس الکتریکی شناسایی شده است. برای رفع این هشدار، مراحل زیر را به ترتیب انجام دهید:

  1. گام نخست: اینورتر را از همهٔ منابع توان جدا کنید؛ کلید باتری و بریکر خروجی AC را قطع و کلیدهای DC را به وضعیت OFF ببرید. تا ناپدید شدن پیغام خطا منتظر بمانید.
  2. گام دوم: ولتاژ مدار باز هر یک از رشته‌های PV را اندازه‌گیری و با محدودهٔ مجاز مقایسه کنید.
  3. گام سوم: پس از رفع عیب، دستگاه را دوباره راه‌اندازی کنید: کلید باتری و بریکر AC را وصل و کلید DC را به وضعیت ON ببرید. صبر کنید تا سامانه به‌درستی وارد چرخهٔ کاری شود.

در صورت موفقیتِ تست خودکار AFCI، چراغ PV سبز خواهد شد. اگر تست با شکست مواجه شود و دستگاه کد «Error 425» را گزارش کند، تنها یک بار سامانه را راه‌اندازی مجدد و مراحل ۱ تا ۳ را تکرار کنید. اگر مشکل ادامه یافت، تمامی منابع توان را قطع کنید و با تأمین‌کنندهٔ خود یا پشتیبانی سازنده تماس بگیرید.

۳.۸ عملکرد Anti-PID

PID مخفف Potential Induced Degradation یا «افت ناشی از پتانسیل القایی» است. این پدیده زمانی رخ می‌دهد که بار الکتریکی به‌مرور روی سطح ماژول‌های PV انباشته شود و لایهٔ پسیویشن سطح را تخریب کند. نتیجهٔ این روند، کاهش fill factor، ولتاژ مدار باز، جریان اتصال‌کوتاه و در نهایت توان خروجی پنل‌هاست. عملکرد Anti-PID به اینورتر این امکان را می‌دهد که در ساعات شب، با یکسوسازی و تقویت ولتاژ AC یا ولتاژ باتری، یک ولتاژ DC تولید کند و آن را میان ترمینال مثبت PV و زمین اعمال کند. این بایاس مثبت، اثر PID را معکوس می‌کند و عمر مفید ماژول‌ها را افزایش می‌دهد.

یادآوریعملکرد Anti-PID به‌صورت اختیاری ارائه می‌شود.
🔧 توضیح مهندسی: شیمی پشت PID چیست؟ PID یک پدیدهٔ الکتروشیمیایی است که در ماژول‌های PV با ولتاژ بالا روی می‌دهد. در رشتهٔ سری ۲۴ پنل، پنلِ نزدیک به انتهای منفی نسبت به زمین، اختلاف پتانسیل منفی چند صد ولت دارد. این اختلاف، یون‌های مثبت سدیم (Na+) را از شیشهٔ پنل به سمت لایهٔ نیمه‌رسانای سیلیکونی می‌راند. این یون‌ها در لایهٔ passivation سطح سلول جمع می‌شوند، میدان الکتریکی پیوند p-n را مختل می‌کنند، و باعث افت تدریجی Fill Factor، Voc و در نتیجه توان خروجی می‌شوند. در یک سامانهٔ آسیب‌دیده، افت توان می‌تواند پس از ۲ تا ۳ سال به ۲۰٪ تا ۳۰٪ برسد — افتی غیرقابل‌جبران بدون مداخلهٔ فعال. عملکرد Anti-PID اینورتر این فرآیند را معکوس می‌کند: در ساعات شب، یک ولتاژ DC مثبت میان PV+ و زمین اعمال می‌کند که یون‌های سدیم را به‌سمت شیشه پس می‌راند و سلول را «بازآرایی» می‌کند. صبح روز بعد، ماژول دوباره با توان کامل کار می‌کند. این تکنیک، عمر مفید آرایه را از ۸ تا ۱۰ سال به بیش از ۲۵ سال افزایش می‌دهد — درست همان عددی که سازندگان پنل گارانتی می‌کنند.

۴. بازرسی هنگام تحویل

۴.۱ گام‌های بازرسی اولیه

  1. پیش از باز کردن بسته‌بندی، جعبهٔ ارسال را از نظر آسیب‌های ظاهری بررسی کنید. در صورت مشاهدهٔ آسیب، در نخستین فرصت با شرکت حمل تماس بگیرید.
  2. پس از باز کردن بسته‌بندی، کامل و سالم بودن اقلام را وارسی کنید. در صورت کسری یا آسیب، با توزیع‌کنندهٔ خود تماس بگیرید.

۴.۲ اقلام بسته‌بندی

جدول زیر، فهرست کامل اقلام داخل بستهٔ مدل WIT 100K-HU را به‌عنوان نمونه نشان می‌دهد. تعداد قطعات وابسته به مدل و کلاس توان دستگاه متفاوت است.

جدول ۴.۱ — فهرست بسته‌بندی (نمونه: WIT 100K-HU)
شناسه توضیح تعداد
A اینورتر ذخیره‌ساز/هیبرید WIT ۱
B کانکتور PV+ و PV− ۲۰ / ۲۰
C کنتاکت فلزی PV+ و PV− ۲۰ / ۲۰
D ترمینال مثبت و منفی باتری ۱ / ۱
E ترمینال ۱۶پین ۲
F ترمینال ۳۰پین ۱
G دیتالاگر (Datalogger) ۱
H محافظ کانکتور RJ45 ۱
I کابل‌شو SC70-12 ۴
J کابل‌شو SC50-8 ۲
K کابل‌شو SC120-12 ۴
L کابل‌شو SC70-8 ۱
M دفترچهٔ راهنمای کاربری ۱
N راهنمای نصب سریع ۱
O حلقهٔ بالابر ۲
یادآوری

  1. تعداد کانکتورها و کنتاکت‌های PV در مدل‌های هیبرید بسته به کلاس توان متفاوت است: ۱۴ جفت برای ۵۰ کیلووات، ۱۶ جفت برای ۶۳ کیلووات و ۲۰ جفت برای ۷۵ و ۱۰۰ کیلووات.
  2. کارتنِ بسته‌بندی محکم است، اما در حمل و جابه‌جایی همچنان احتیاط کنید.

۵. نصب

۵.۱ الزامات اولیهٔ نصب

  1. سطح نصب باید استحکام کافی برای تحمل وزن دستگاه داشته باشد (وزن مدل‌ها در جدول ۳.۲ آمده است).
  2. محل انتخاب‌شده باید برای ابعاد دستگاه مناسب باشد.
  3. دستگاه را نزدیک مواد قابل اشتعال یا حساس به حرارت نصب نکنید.
  4. اینورتر دارای درجهٔ حفاظت IP66 است و امکان نصب در فضای داخلی و بیرونی را دارد.
  5. از قرار گرفتن دستگاه در معرض تابش مستقیم خورشید پرهیز کنید؛ در غیر این صورت دمای بالا منجر به کاهش توان خواهد شد.
  6. رطوبت نسبی محیط را در بازهٔ ۰٪ تا ۹۵٪ نگه دارید.
  7. دمای محیط باید میان −۳۰°C تا ۶۰°C باشد.
  8. اینورتر تنها به‌صورت عمودی روی سطح صاف یا دیوار قابل نصب است.
  9. برای تهویهٔ مناسب و دسترسی به دستگاه، فضاهای آزاد زیر را رعایت کنید: حداقل ۱ متر در سمت چپ، راست و بالا؛ و در نصب کف‌نشین، حداقل ۱۰ سانتی‌متر فاصله میان پشت بدنه و دیوار.
  10. اینورتر را از منابع تداخل الکترومغناطیسی قوی دور نگه دارید.
  11. محل نصب باید خارج از دسترس کودکان باشد.
🔧 توضیح مهندسی: IP66 دقیقاً یعنی چه؟ کد IP دو رقم دارد: • رقم اول = ۶: حفاظت کامل در برابر گرد و غبار. حتی ذرات بسیار ریز هم به داخل دستگاه نفوذ نمی‌کنند. این بالاترین سطح حفاظت در برابر اجسام جامد است. • رقم دوم = ۶: مقاوم در برابر پاشش پرفشار آب از هر زاویه. در آزمایش، آب از فاصلهٔ ۲.۵ تا ۳ متری با فشار ۱۰۰ کیلوپاسکال به مدت حداقل ۳ دقیقه به دستگاه پاشیده می‌شود.این کد به این معنی نیست که اینورتر را می‌توان زیر آب فرو برد (آن سطح IP67 یا IP68 است). به این معنی است که در شرایط واقعی هوای ایران — باران شدید زمستانی، طوفان شن کویری، گرد و غبار صنعتی — اینورتر بدون مشکل کار می‌کند، به‌شرطی که نصب صحیح انجام شده باشد و درپوش‌های ضدآب در جای خود قرار داشته باشند. هرگاه در حین سرویس درپوشی را برمی‌دارید، حتماً پس از کار، آن را با حلقهٔ آب‌بندی صحیح ببندید — یک سهل‌انگاری کوچک، می‌تواند ضدآبی IP66 را نقش بر آب کند.
جهت‌گیری صحیح نصب اینورتر گرووات WIT 50-100K
شکل ۵.۱ — جهت‌گیری صحیح در نصب
فاصله‌های مجاز اطراف اینورتر برای تهویه و دفع گرما
شکل ۵.۲ — حداقل فاصله‌های اطراف اینورتر: ۱ متر در جوانب و بالا، ۱۰ سانتی‌متر از پشت
🔧 توضیح مهندسی: چرا فقط نصب عمودی؟ خنک‌سازی این اینورتر بر پایهٔ همرفت طبیعی هوا در داخل بدنه و جریان اجباری فن روی هیت‌سینک کار می‌کند. در نصب عمودی، هوای گرم به‌صورت طبیعی از پایین به بالا جریان می‌یابد و فن‌ها این جریان را تقویت می‌کنند تا گرمای ناشی از تلفات سوییچینگ IGBT (که در توان نامی به ۱.۸٪ از توان خروجی، یعنی نزدیک به ۲ کیلووات می‌رسد) به محیط منتقل شود. هرگونه چرخش دستگاه — افقی یا کج — این مسیر همرفت را مختل می‌کند، نقاط داغ (hotspot) روی PCB ایجاد می‌کند، و در نهایت de-rating یا حتی خرابی نیمه‌رسانا‌ها را به دنبال دارد. درجهٔ حفاظت IP66 نیز با فرض جهت‌گیری عمودی صادر شده است.
🔧 توضیح مهندسی: چرا این فاصله‌ها حیاتی است؟ دمای محیطی که اینورتر در آن نَفَس می‌کشد، مستقیم روی منحنی de-rating آن اثر می‌گذارد. سازنده تضمین می‌کند تا دمای ۵۰°C، توان خروجی نامی برقرار است؛ بالاتر از این دما، اینورتر به‌صورت خطی توان خود را کم می‌کند تا دمای اتصال نیمه‌رساناها (junction temperature) از حد ۱۲۵°C فراتر نرود. هر سانتی‌متر فاصلهٔ اضافی برای تهویه، مستقیماً به کیلووات‌ساعت تولید سالانه ترجمه می‌شود. در اینورتری که در فضای تنگ نصب شده، تولید سالانه می‌تواند تا ۸٪ کمتر از ظرفیت اسمی باشد — رقمی که در طول ۱۰ سال عمر مفید، چندین برابر هزینهٔ نصب صحیح می‌ارزد.

۵.۲ شرایط محیط نصب

  1. اگرچه دستگاه دارای حفاظت IP66 است، ولی قرار گرفتن در معرض مستقیم نور خورشید، باران و برف باید پرهیز شود.
  2. برای افزایش عمر مفید و جلوگیری از کاهش توان، نصب یک سایه‌بان روی دستگاه توصیه می‌شود. حداقل ۱ متر فاصلهٔ عمودی میان قاب سایه‌بان و بالای اینورتر و ۱.۵ متر فاصلهٔ افقی از طرفین در نظر بگیرید.
  3. دستگاه را در فضاهای بسته یا تنگ راه‌اندازی نکنید.
توصیه‌های قرارگیری اینورتر در فضای بیرونی
شکل ۵.۳ — توصیه‌های قرارگیری در فضای بیرونی

۵.۳ جابه‌جایی اینورتر

⚠ احتیاط به‌سبب وزن بالای دستگاه، در حین جابه‌جایی همواره تعادل را حفظ و از تجهیزات مناسب استفاده کنید تا از سقوط و آسیب پیشگیری شود.

روش ۱: بالابری با حلقهٔ Hoisting

  1. مطابق شکل ۵.۴، بسته‌بندی را باز کنید (پنل بالایی و صفحات نگه‌دارنده برداشته می‌شود). صفحات نگه‌دارنده را با پنل کف ترکیب کنید، حلقه‌های بالابر را روی دستگاه ببندید و دستگیره‌ها را بیرون بکشید. سپس با کمک دستگیره‌ها دستگاه را عمودی کنید. طناب با ظرفیت کافی را از داخل حلقه‌ها عبور دهید و دستگاه را به محل نصب منتقل کنید.
  2. در طول بالابری و حرکت، تعادل دستگاه را حفظ کنید.
بالابری اینورتر گرووات WIT با حلقه Hoisting
شکل ۵.۴ — بالابری اینورتر با کمک حلقه

روش ۲: جابه‌جایی با لیفت‌تراک

  1. بسته‌بندی را باز و دستگاه را عمودی روی زمین صاف یا حامل کف قرار دهید.
  2. مطابق شکل ۵.۵, تیغه‌های لیفت‌تراک را داخل سوراخ‌های پالت قرار دهید و دستگاه را به محل نصب منتقل کنید. عرض چنگک باید کمتر از ۰.۴۲ متر باشد.
  3. در طول حرکت، تعادل دستگاه را حفظ کنید.
جابه‌جایی اینورتر گرووات WIT با لیفت‌تراک
شکل ۵.۵ — جابه‌جایی با لیفت‌تراک

روش ۳: بلند کردن دستی

  1. پس از باز کردن بسته‌بندی، دستگیره‌های انعطاف‌پذیر را بیرون بکشید. مطابق شکل ۵.۶، برای بلند کردن و انتقال دستگاه به چهار نفر نیاز است.
  2. تعادل دستگاه را در طول حرکت حفظ کنید.
بلند کردن دستی اینورتر گرووات WIT توسط چهار نفر
شکل ۵.۶ — بلند کردن دستی توسط چهار نفر

۵.۴ روش‌های نصب

۵.۴.۱ نصب کف‌نشین (Ground-mounted)

برای نصب کف‌نشین، با استفاده از الگوی نشانه‌گذاری، موقعیت سوراخ‌ها را روی زمین تعیین و حفر کنید. مهره‌های M12 را در سوراخ‌ها قرار دهید، اینورتر را در محل صحیح بگذارید و پیچ‌ها را محکم کنید. ابعاد الگوی نشانه‌گذاری: ۷۰۰ × ۵۷۵ میلی‌متر در پشت و ۴۰۰ × ۵۵۶ میلی‌متر در جلو.

۵.۴.۲ نصب دیواری (Wall-mounted)

برای نصب دیواری، باید کیت پایهٔ نصب را به‌صورت جداگانه از سازنده تهیه کنید. با استفاده از الگوی نشانه‌گذاری، موقعیت سوراخ‌های پایه را روی دیوار مشخص و حفر کنید. پایه را با سوراخ‌ها هم‌راستا کرده، مهره‌های M12 را در آن‌ها قرار دهید و پیچ‌ها را محکم کنید. سپس اینورتر را روی پایه نصب و در نهایت به دیوار محکم کنید.

یادآوری الگوی نشانه‌گذاری و پایهٔ نصب از لوازم جانبی اختیاری هستند. با خرید پایه، الگوی نشانه‌گذاری همراه آن ارسال می‌شود.
ⓘ توجه پیش از نصب دیواری، اطمینان حاصل کنید که دیوار توان تحمل وزن دستگاه را دارد. وزن مدل‌ها در جدول ۳.۲ آمده است.

۶. اتصالات الکتریکی

این فصل به سیم‌کشی هر پنج درگاه اصلی اینورتر می‌پردازد: ارت، شبکهٔ AC، آرایهٔ PV، باتری و درگاه‌های ارتباطی. در مدل‌های هیبرید (سری H و HU) حداکثر ۷ رشتهٔ PV به ۵۰ کیلوواتی، ۸ رشته به ۶۳ کیلوواتی و ۱۰ رشته به ۷۵ و ۱۰۰ کیلوواتی متصل می‌شود؛ مدل‌های ذخیره‌ساز (سری A و AU) ورودی PV ندارند.

نمودار سیم‌کشی سامانهٔ تک‌اینورتر WIT 50-100K-HU
شکل ۶.۱ — نمودار سیم‌کشی سامانه با یک اینورتر WIT 50-100K-HU
نمودار سیم‌کشی موازی دو اینورتر WIT 50-100K-HU
شکل ۶.۲ — سامانه با دو اینورتر WIT 50-100K-HU به‌صورت موازی
نمودار سیم‌کشی AC Couple با اینورترهای MAX و MID
شکل ۶.۳ — حالت AC Couple با اینورترهای MAX & MID

۶.۱ اتصال کابل ارت

  1. پیش از هر اتصال دیگری، کابل ارت اینورتر باید به‌درستی برقرار شود؛ این اقدام در پیشگیری از آسیب جانی و خرابی دستگاه نقش حیاتی دارد.
  2. تمامی قطعات فلزی غیرحاملِ جریان و بدنهٔ تجهیزات سامانهٔ ذخیرهٔ انرژی — شامل قاب، جعبهٔ کامباینر، تابلو توزیع، اینورتر و باتری — باید به‌طور صحیح به ارت متصل شوند.
  3. برای اینورتر منفرد، کابل ارت به نقطهٔ ارت روی بدنه وصل می‌شود. در سامانه‌های موازیِ چنداینورتری، تمامی بدنه‌ها، قاب‌های فلزی ماژول‌ها و باتری‌ها باید به یک ناحیهٔ مشترک ارت متصل شوند تا پیوند هم‌پتانسیل (equipotential bonding) شکل بگیرد.
  4. نقطهٔ ارت پس از برداشتن صفحهٔ پوشش سمت راست در دسترس قرار می‌گیرد.
نقطه اتصال ارت روی بدنه اینورتر گرووات WIT
شکل ۶.۴ — نقاط اتصال ارت روی بدنه
یادآوری

  1. سیستم ارت برق‌گیر و سیستم ارت حفاظتی را تا حد امکان از یکدیگر دور نگه دارید.
  2. ترمینال‌های کابل ارت در برابر باران محافظت شوند و در فضای باز قرار نگیرند.
  3. پیچ ارتِ بدنه را با گشتاور ۶۰ kgf·cm سفت کنید.
🔧 توضیح مهندسی: چرا گشتاور دقیقاً ۶۰ kgf·cm؟ در اتصال ارت، هدف ایجاد یک مسیر کم‌مقاومت برای جریان خطا (fault current) است؛ هر چه مقاومت تماسی این اتصال کمتر باشد، در زمان بروز خطای زمین، جریان سریع‌تر افزایش می‌یابد و بریکر RCD در زمان کوتاه‌تری قطع می‌کند (طبق IEC 60364-4-41، در حداکثر ۲۰۰ میلی‌ثانیه). گشتاور کمتر از ۶۰ kgf·cm یعنی فشار تماسی ناکافی بین کابل‌شو و شینهٔ مسی؛ نتیجه: مقاومت تماسی بالا، گرم‌شدن موضعی، اکسید شدن سطح و در نهایت قطع شدن مسیر ارت در حساس‌ترین لحظه. گشتاور بیش از ۶۰ kgf·cm هم به رزوهٔ پیچ آسیب می‌زند و در گذر زمان، با ارتعاش کاری، شل می‌شود. عدد ۶۰ نقطهٔ تعادل میان «فشار تماسی کافی» و «سلامت مکانیکی رزوه» است که توسط آزمایشگاه سازنده روی نمونه‌های فراوان به دست آمده است.

۶.۲ اتصال سمت AC (شبکه)

⛔ خطر

  • پیش از سیم‌کشی، کلیدهای DC اینورتر باید در وضعیت OFF قرار داشته باشند و کلید/بریکر سمت AC و سمت باتری نیز قطع باشد. در غیر این صورت، ولتاژ بالا منجر به شوک الکتریکی خواهد شد.
  • عملیات تنها توسط تکنسین‌های آموزش‌دیدهٔ برق قابل انجام است.
  • به اینورتر در حال کار دست نزنید.
  • مواد قابل اشتعال یا انفجار را در نزدیکی دستگاه قرار ندهید.
⚠ هشدار

  • هر اینورتر باید کلید مدار AC اختصاصی داشته باشد. اتصال چند اینورتر به یک بریکر مشترک — جز در حالت کاملاً جدا از شبکه — مجاز نیست. (دلیل فنی این الزام در کادر زیر آمده است.)
  • بار را میان اینورتر و بریکر قرار ندهید.
  • پس از سفت کردن کابل‌های ضخیم، آن‌ها را تکان ندهید؛ اتصال شل به گرمای موضعی و آسیب می‌انجامد.
  • پس از اتمام سیم‌کشی، بتانهٔ ضدحریق را به‌طور یکنواخت روی پد سیلیکونی ضدآبِ داخل جعبهٔ اتصالات AC اعمال کنید تا از نفوذ آب پیشگیری شود.
🔧 توضیح مهندسی: چرا هر اینورتر بریکر اختصاصی می‌خواهد؟ این مسئله به اصل «هماهنگی انتخابی» یا selective coordination در طراحی حفاظت برمی‌گردد. اگر دو اینورتر روی یک بریکر مشترک باشند، در صورت بروز خطا در یکی از آن‌ها، بریکر کل سیستم را قطع می‌کند و اینورتر سالم نیز از مدار خارج می‌شود — یعنی خطای موضعی به قطع کلی منجر می‌شود. از سوی دیگر، در حالت فیدبک به شبکه، اینورتر می‌تواند در زمان قطع برق، جریان معکوسی روی بریکر ایجاد کند. اگر چند اینورتر هم‌بریکر باشند، این جریان‌های فیدبک با هم جمع می‌شوند و ممکن است از ظرفیت قطع بریکر فراتر روند. به همین دلیل، استانداردهای VDE 4105 و EN 50549-1 نیز بریکر اختصاصی برای هر اینورتر را الزامی کرده‌اند.

پیش‌نیازها

  1. ولتاژ و فرکانس شبکه را بررسی کنید و از قرار داشتن آن‌ها در محدودهٔ مجاز اطمینان حاصل کنید.
  2. کلیدهای DC و بریکرهای سمت AC و باتری را قطع کنید.

کلید مدار سمت AC

برای جداسازی ایمن اینورتر از ورودی بالادست در زمان بروز خطا، نصب یک کلید مدار AC در سمت شبکه الزامی است.

جدول ۶.۱ — مشخصات بریکر AC پیشنهادی برای مدل‌های A و H
مدل ولتاژ نامی جریان نامی بریکر
WIT 50K-A / -H ۴۰۰ ولت ۱۵۰ آمپر
WIT 63K-A / -H ۴۰۰ ولت ۱۵۰ آمپر
WIT 75K-A / -H ۴۰۰ ولت ۲۵۰ آمپر
WIT 100K-A / -H ۴۰۰ ولت ۲۵۰ آمپر
جدول ۶.۲ — مشخصات بریکر AC پیشنهادی برای مدل‌های AU و HU
مدل ولتاژ نامی بریکر سمت بار بریکر سمت شبکه
WIT 50K-AU / -HU ۴۰۰ ولت ۳۰۰ آمپر ۱۵۰ آمپر
WIT 63K-AU / -HU ۴۰۰ ولت ۳۰۰ آمپر ۱۵۰ آمپر
WIT 75K-AU / -HU ۴۰۰ ولت ۴۰۰ آمپر ۲۵۰ آمپر
WIT 100K-AU / -HU ۴۰۰ ولت ۴۰۰ آمپر ۲۵۰ آمپر
🔧 توضیح مهندسی: چرا این جریان‌های بریکر؟ جریان نامی بریکر بر اساس فرمول استاندارد IEC 60364-4-43 محاسبه می‌شود: Iبریکر ≥ ۱.۲۵ × Iحداکثر اینورتر. ضریب ۱.۲۵ یک «حاشیهٔ ایمنی» در برابر گرمای ناشی از کارکرد دائمی است. برای مدل ۱۰۰ کیلوواتی با حداکثر جریان خروجی ۱۶۶.۷ آمپر، بریکر باید دست‌کم ۲۰۸ آمپر باشد؛ به همین دلیل بریکر ۲۵۰ آمپری انتخاب شده است. اگر بریکر کوچک‌تر انتخاب شود، در روزهای آفتابی که اینورتر در توان نامی کار می‌کند، قطع‌های پیاپی رخ می‌دهد. اگر بریکر خیلی بزرگ‌تر باشد، در زمان خطا دیر قطع می‌کند و حفاظت کابل از بین می‌رود. در مدل‌های AU/HU دو بریکر جداگانه (سمت بار و سمت شبکه) لازم است، چون این مدل‌ها در حالت UPS بار محلی را مستقل از شبکه تأمین می‌کنند و باید مسیرهای حفاظت آن‌ها از یکدیگر تفکیک شوند.

سطح مقطع پیشنهادی کابل توان AC

جدول ۶.۳ — کابل AC پیشنهادی — مدل‌های A و H
مدل سطح مقطع پیشنهادی
WIT 50K-A / -H و WIT 63K-A / -H ۳۵ میلی‌مترمربع
WIT 75K-A / -H و WIT 100K-A / -H ۷۰ میلی‌مترمربع
جدول ۶.۴ — کابل AC پیشنهادی — مدل‌های AU و HU
مدل سمت شبکه سمت بار
WIT 50K-AU / -HU و WIT 63K-AU / -HU ۹۵ میلی‌مترمربع ۳۵ میلی‌مترمربع
WIT 75K-AU / -HU و WIT 100K-AU / -HU ۱۵۰ میلی‌مترمربع ۷۰ میلی‌مترمربع
🔧 توضیح مهندسی: چرا این سطح مقطع‌ها؟ انتخاب کابل از سه قید همزمان پیروی می‌کند: ۱) ظرفیت جریان (ampacity) طبق IEC 60364-5-52: یک کابل مسی ۷۰ mm² در دمای ۳۰°C و چینش معمول، می‌تواند حدود ۲۰۰ آمپر را بدون گرم‌شدن خطرناک تحمل کند — حاشیهٔ کافی برای جریان نامی ۱۶۶.۷ آمپریِ مدل ۱۰۰ کیلوواتی. ۲) افت ولتاژ (voltage drop): استاندارد افت ولتاژ مجاز در سامانه‌های PV معمولاً ۲٪ است. در طول‌های زیاد کابل، باید سطح مقطع را افزایش داد. سطح مقطع ۷۰ mm² برای فاصلهٔ تا حدود ۲۰ متر از تابلو کافی است؛ برای فواصل بیشتر، طراح باید مجدداً محاسبه کند. ۳) جریان اتصال‌کوتاه (short-circuit withstand): کابل باید بتواند جریان خطا را تا قطع شدن بریکر تحمل کند بدون آنکه عایقش ذوب شود. این مسئله در طراحی هماهنگ کابل + بریکر در نظر گرفته شده است.در مدل‌های AU/HU، چون توان ظاهری به ۲۰۰ کیلوولت‌آمپر می‌رسد، سمت شبکه به سطح مقطع ۱۵۰ mm² ارتقا می‌یابد.
یادآوریسیم‌ها باید قلع‌اندود باشند و عاری از هرگونه پارگی، ترک یا فرسایش.
🔧 توضیح مهندسی: چرا سیم باید قلع‌اندود باشد؟ رشته‌های مسی در تماس با هوا و رطوبت، به‌مرور یک لایهٔ اکسید مس روی سطح خود تشکیل می‌دهند. این لایه نیمه‌رسانا است و مقاومت تماسی اتصال را بالا می‌برد. در محل اتصال — به‌ویژه در زیر کابل‌شوی پرس‌سرد — این مقاومت اضافی باعث افت ولتاژ موضعی، تولید گرما و در نهایت ذوب عایق و آرک‌گرفتگی می‌شود. قلع‌اندودی (tinning) یک لایهٔ نازک قلع روی رشته‌های مسی ایجاد می‌کند که در برابر اکسیداسیون مقاوم است و سال‌ها مقاومت تماسی پایین را حفظ می‌کند. این الزام به‌ویژه در سامانه‌های PV که در طول روز بارها چرخهٔ گرمایی (thermal cycling) را تجربه می‌کنند، حیاتی است.

مراحل اتصال سمت AC

  1. درپوش جعبهٔ اتصالات AC را باز کنید (موقعیت آن در شکل ۶.۵ نشان داده شده است).
  2. کابل ارت را به شینهٔ مسی ارت داخل جعبه متصل کنید.
  3. کابل‌های توان اصلی را مطابق برچسب راهنمای داخل جعبه به ترمینال‌های مربوطه ببندید.
موقعیت ترمینال‌های AC و برچسب راهنمای سیم‌کشی
شکل ۶.۵ — موقعیت ترمینال AC و نمودار سیم‌کشی
مراحل کرامپ کابل و طول لخت‌سازی ۱۸-۲۲ میلی‌متر
شکل ۶.۶ — کرامپ کابل (طول لخت‌سازی پیشنهادی: ۱۸ تا ۲۲ میلی‌متر)
یادآوری

  1. پد سیلیکونی ضدآب از پایین جعبهٔ ترمینال محافظت می‌کند. متناسب با قطر بیرونی کابل‌ها، روی پد سوراخ ایجاد کنید.
  2. کابل‌شوهای پرس‌سرد در کیت لوازم جانبی موجود است؛ متناسب با مشخصات کابل، نوع مناسب را انتخاب کنید.
  3. مدل‌های AU و HU در مقایسه با مدل‌های A و H، یک ترمینال اضافی برای خروجی بار حیاتی دارند.
  4. پس از اتمام سیم‌کشی، بتانهٔ ضدحریق را به پد سیلیکونی ضدآب اعمال و درپوش جعبه را قفل کنید.
اعمال بتانهٔ ضدحریق روی پد سیلیکونی
شکل ۶.۷ — اعمال بتانهٔ ضدحریق
🔧 توضیح مهندسی: چرا بتانهٔ ضدحریق؟ بتانهٔ ضدحریق (fireproof mud) دو نقش مجزا اما مرتبط ایفا می‌کند: ۱) حفظ درجهٔ حفاظت IP66: محل‌های ورود کابل به جعبهٔ اتصالات، نقاط ضعف ضدآبی هستند. بتانه این روزنه‌ها را به‌طور کامل می‌پوشاند تا نه قطرهٔ آب و نه گرد و غبار وارد جعبه نشود. نفوذ کوچک‌ترین قطرهٔ آب به جعبهٔ AC در حال کار می‌تواند باعث آرک‌گرفتگی و انفجار شود. ۲) سد آتش (fire barrier): در صورت بروز خطای الکتریکی داخل جعبه، بتانهٔ ضدحریق از سرایت آتش به فضای بیرونی جلوگیری می‌کند و تا حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه شعله را در محفظه نگه می‌دارد — زمانی که برای قطع شدن خودکار بریکر و سرد شدن سامانه کافی است. این الزام در استاندارد UL 9540 برای سامانه‌های ذخیرهٔ انرژی به آن اشاره شده است.

۶.۳ اتصال سمت PV (آرایهٔ فتوولتائیک)

ⓘ توجه ورودی PV فقط در مدل‌های هیبرید — یعنی WIT 50-100K-H و WIT 50-100K-HU — وجود دارد.
⛔ خطر

  • پیش از سیم‌کشی، کلیدهای DC و بریکرهای سمت AC و باتری باید قطع باشند.
  • عملیات تنها توسط تکنسین‌های دارای صلاحیت انجام می‌شود.
  • پیش از اتصال آرایه به دستگاه، قطبیت ترمینال‌های مثبت و منفی را با دقت بازبینی کنید.
⚠ هشدار حداکثر ولتاژ مدار باز هر رشته نباید از ۱۱۰۰ ولت DC فراتر رود. در صورت رعایت‌نکردن شرایط زیر، خطر آتش‌سوزی یا خرابی اینورتر وجود دارد و سازنده هیچ‌گونه مسئولیتی در قبال خرابی نخواهد داشت؛ این موارد از پوشش گارانتی خارج هستند.
🔧 توضیح مهندسی: چرا سقف ۱۱۰۰ ولت برای ولتاژ مدار باز؟ ولتاژ مدار باز (Voc) پنل‌های فتوولتائیک در دمای پایین (مثلاً صبح زمستانی) می‌تواند تا ۲۵٪ بیشتر از مقدار STC روی برچسب باشد. این نکتهٔ کلیدی است: یک رشتهٔ ۱۲ پنلی با Voc = 50V در شرایط STC روی برچسب، در دمای ۱۰°C− می‌تواند به ۷۵۰ ولت برسد. سقف ۱۱۰۰ ولت در این اینورتر بر اساس ولتاژ شکست عایقی (breakdown voltage) ماژول‌های قدرت SiC داخلی تعیین شده است. این ماژول‌ها معمولاً برای ۱۲۰۰ ولت طراحی می‌شوند و ۱۰۰ ولت حاشیهٔ ایمنی برای پیک‌های کلیدزنی (switching spikes) در نظر گرفته می‌شود. عبور از این سقف، تخریب فوری و غیرقابل تعمیر SiC MOSFETها را به دنبال دارد. طراح سامانه باید با فرمول Voc-string = N × Voc-STC × [۱ + α × (Tmin − ۲۵)] (که α ضریب دمایی منفی ولتاژ پنل، حدوداً −۰.۳٪/°C است) و با در نظر گرفتن حداقل دمای محلی، تعداد پنل سری را طوری انتخاب کند که هرگز از ۱۱۰۰ ولت فراتر نرود.
یادآوری

  1. تابش خورشید روی ماژول‌ها ولتاژ تولید می‌کند؛ ولتاژ بالا در رشته‌های سری ممکن است کشنده باشد. پیش از اتصال کابل ورودی DC، ماژول‌ها را در برابر تابش بپوشانید و کلیدهای DC اینورتر را در وضعیت OFF قرار دهید.
  2. ماژول‌های متصل به‌صورت سری باید همگی از یک مدل یکسان باشند.
🔧 توضیح مهندسی: چرا ماژول‌های سری باید یکسان باشند؟ در رشتهٔ سری PV، طبق قانون کیرشهف، جریان همهٔ ماژول‌ها با هم برابر است. اگر یک ماژول با مشخصات متفاوت در سری قرار گیرد — برای مثال یک ماژول ۴۵۰ واتی در کنار ماژول‌های ۵۰۰ واتی — جریان کل رشته به جریان حداکثر همان ماژول ضعیف‌تر محدود می‌شود. این یعنی ماژول‌های قوی‌تر زیر بار کامل خود کار نمی‌کنند و توان نصب‌شده هدر می‌رود. از دید ردیاب MPPT اینورتر، منحنی توان-ولتاژ رشتهٔ ناهمگون می‌تواند چندقله‌ای (multi-peak) شود؛ ردیاب ممکن است در یک قلهٔ محلی (local maximum) گیر کند و قلهٔ اصلی را پیدا نکند. در سامانه‌های واقعی، ترکیب ماژول‌های نامتجانس می‌تواند ۵ تا ۱۵٪ کاهش بازده ایجاد کند — معادل از دست رفتن یک ماه تولید سالانه. به همین دلیل، حتی ماژول‌های هم‌مدل که در زمان‌های متفاوت تولید شده‌اند نیز ممکن است اندکی (binning) با هم متفاوت باشند و توصیه می‌شود از یک batch تولید استفاده شود.
  • حداکثر جریان اتصال‌کوتاه هر رشته باید کمتر یا برابر با ۴۰ آمپر باشد.
  • توان نصب‌شدهٔ پنل‌های PV نباید از ۲ برابر توان ورودی اینورتر فراتر رود.
🔧 توضیح مهندسی: چرا توان PV می‌تواند تا ۲ برابر اینورتر باشد؟ این مفهوم را در صنعت «اضافه‌اندازی DC» یا DC oversizing می‌نامند و یکی از مهم‌ترین تکنیک‌های افزایش capacity factor سامانه است. دلیلش ساده است: ماژول‌های PV در کارگاه آزمایش (STC) در شرایط ایده‌آل (تابش ۱۰۰۰ W/m² و دمای ۲۵°C) ارزیابی می‌شوند، اما در عمل تنها چند ساعت در سال در این نقطه کار می‌کنند. در بقیهٔ ساعات — صبح، عصر، روزهای ابری، تابستان داغ — توان واقعی پنل‌ها کمتر است (به دلیل افت تابش، گرد و خاک، دما، و افت ناشی از سن). با نصب توان PV بیشتر از ظرفیت اینورتر، سامانه طول روز را در توان نامی کار می‌کند؛ توان مازاد در ساعات اوج با عملکرد کلاهک‌گیری (clipping) اینورتر مدیریت می‌شود (اینورتر در سقف خود می‌ماند و توان بیشتر را با لغزاندن نقطهٔ کاری از MPP دور می‌کند). در عمل، نسبت DC/AC در محدودهٔ ۱.۲ تا ۱.۵ اقتصادی‌ترین انتخاب است؛ سقف ۲ برابر، حد فنی است که فراتر از آن، تلفات کلاهک‌گیری از سود اضافی پیشی می‌گیرد.
  • برای پیکربندی بهینه، توصیه می‌شود دو ورودی DC با تعداد ماژول مساوی متصل شوند.
ترمینال‌های PV اینورتر گرووات WIT و مراحل مونتاژ
شکل ۶.۸ — ترمینال‌های PV و گام‌های مونتاژ

مراحل اتصال کابل سمت PV

  1. صفحهٔ پوشش سمت راست اینورتر را بردارید (شکل ۶.۴).
  2. ۶ تا ۸ میلی‌متر از روکش عایق کابل DC را لخت کنید.
  3. سیم لخت‌شده را در ناحیهٔ کرامپ ترمینال قرار داده و با انبر مخصوص پرس کنید.
  4. کابل را از غلاف آب‌بندی عبور دهید، آستین عایق را تا کلیک شدن داخل کنید، با کشش جزئی از محکم بودن اتصال مطمئن شوید و سپس مهرهٔ قفل را سفت کنید.
  5. کانکتورهای مثبت و منفی ماژول‌ها را در ترمینال‌های متناظر اینورتر قرار دهید. حداکثر جریان ورودی هر مدل در جدول ۶.۵ آمده است.
جدول ۶.۵ — حداکثر جریان هر مسیر MPPT
مدل حداکثر جریان
WIT 50-100K-H ۱۶ آمپر × ۲
WIT 50-100K-HU ۱۶ آمپر × ۲
جدول ۶.۶ — مشخصات کابل سمت PV
مدل سطح مقطع پیشنهادی
WIT 50-100K-H ۴ تا ۶ میلی‌مترمربع
WIT 50-100K-HU ۴ تا ۶ میلی‌مترمربع

۶.۴ اتصال سمت باتری

⛔ خطر

  • پیش از سیم‌کشی، کلیدهای DC، بریکر AC و کلید DC باتری باید قطع باشند تا از خطر شوک الکتریکی پیشگیری شود.
  • عملیات تنها توسط تکنسین‌های آموزش‌دیده انجام می‌شود.
⚠ هشدار کابل‌های ضخیم را پس از سفت کردن تکان ندهید؛ اتصال شل به گرمای موضعی و خرابی منجر می‌شود.
یادآوری

  1. محدودهٔ پیشنهادی ولتاژ باتری: ۶۰۰ تا ۱۰۰۰ ولت.
🔧 توضیح مهندسی: چرا ولتاژ باتری باید ۶۰۰ تا ۱۰۰۰ ولت باشد؟ این محدوده، نتیجهٔ ریاضیات معکوس‌سازی DC به AC سه‌فاز است. برای تولید ولتاژ خط ۴۰۰ ولت AC (پیک √۲ × ۴۰۰ ≈ ۵۶۶ ولت)، ولتاژ باس DC داخلی اینورتر باید دست‌کم ۶۰۰ ولت باشد تا IGBTها بتوانند موج PWM سینوسی تمیز تولید کنند. اگر ولتاژ باتری از ۶۰۰ ولت پایین‌تر باشد، اینورتر نمی‌تواند بدون مرحلهٔ تقویت‌کنندهٔ DC-DC اضافی، شکل موج AC بسازد و این کار راندمان را پایین می‌آورد. سقف ۱۰۰۰ ولت به ولتاژ شکست SiC MOSFETهای ۱۲۰۰ ولتی برمی‌گردد — همان قطعاتی که در سمت PV هم به کار می‌روند. حاشیهٔ ۲۰۰ ولتی برای پیک‌های گذرای (transient spikes) در نظر گرفته شده است. نکته: در حالت 3P4W (سه‌فاز با نول)، حداقل ولتاژ باتری به ۶۸۰ ولت افزایش می‌یابد. علت: در سامانهٔ ۴ سیمه، عدم تقارن بار (unbalance) روی فازها به ولتاژ باس فشار بیشتری وارد می‌کند و حاشیهٔ بیشتری لازم است.
  • نصب یک کلید مدار DC میان باتری و اینورتر توصیه می‌شود.
  • باتری APX در سمت راست اینورتر نصب می‌شود.

۶.۴.۱ اتصال کابل توان اصلی باتری

پیش‌نیازها
  1. سلامت ترمینال‌های باتری روی اینورتر را بررسی کنید.
  2. کلیدهای DC اینورتر، بریکر AC و کلید DC باتری را قطع کنید.
  3. ترمینال‌های باتری را از کیت لوازم جانبی خارج کنید (به فهرست بسته‌بندی در فصل ۴ مراجعه کنید).
  4. صفحهٔ پوشش سمت راست را بردارید.
گام‌های اتصال
  1. کابل ارت را به شینهٔ ارت سمت باتری متصل کنید.
  2. ۱۸ تا ۲۰ میلی‌متر از روکش عایق کابل را لخت کنید.
  3. کابل و ترمینال باتری را با انبر کرامپ پرس و سپس آستین عایق را سفت کنید.
  4. کابل‌های باتری را به ترمینال‌های متناظر روی اینورتر متصل کنید.
  5. پس از اتصال، کابل‌ها را در محل‌های پیش‌بینی‌شده با بست‌های کابلی محکم کنید.
مراحل اتصال کابل اصلی باتری به اینورتر WIT
شکل ۶.۹ — موقعیت ترمینال‌های باتری و گام‌های اتصال (۱: عبور کابل، ۲: لخت‌سازی ۱۹±۱ میلی‌متر، ۳: سفت کردن گیره، ۴: محکم کردن ترمینال، ۵: اتصال نهایی، ۶: کرامپ)

۶.۵ کابل‌های ارتباطی

۶.۵.۱ ارتباط با باتری (BMS-COM)

ترمینال BMS-COM اینورتر کانکتوری ۱۶پین است؛ ترمینال نری متناظر در کیت لوازم جانبی موجود است.

  1. کابل‌های ارتباطی را مطابق جدول ۶.۷ به ترمینال‌های متناظر متصل کنید.
  2. درپوش ضدغبار را از ترمینال BMS-COM بردارید، ترمینال ۱۶پین را در محل خود قرار دهید و از سفت بودن اتصال اطمینان حاصل کنید.
ترمینال ارتباطی BMS-COM ۱۶ پین اینورتر گرووات
شکل ۶.۱۰ — ترمینال ارتباطی BMS-COM
🔧 توضیح مهندسی: BMS چه می‌کند و چرا ارتباطش حیاتی است؟ BMS (Battery Management System) «مغز» باتری لیتیومی است. درون هر بستهٔ باتری ۲۰۰ سل لیتیومی مستقل وجود دارد که هر کدام باید: ۱) متعادل (balanced) بمانند: اگر یکی پر و دیگری خالی باشد، باتری در عمل به کوچک‌ترین سل محدود می‌شود. ۲) در محدودهٔ دمایی امن کار کنند: زیر ۰°C نمی‌توان شارژ کرد (تشکیل لایهٔ lithium plating = خرابی دائمی)، بالای ۵۵°C نمی‌توان دشارژ کرد (خطر thermal runaway و آتش‌سوزی). ۳) در محدودهٔ ولتاژی مجاز بمانند: زیر ۲.۵ ولت = آسیب دائمی، بالای ۴.۲ ولت = خطر انفجار.ارتباط BMS-COM این داده‌ها را لحظه‌به‌لحظه به اینورتر می‌رساند. اینورتر بر اساس آن‌ها جریان شارژ/دشارژ را تنظیم می‌کند: اگر دما نزدیک حد است، جریان را کم می‌کند؛ اگر یک سل به سقف ولتاژ نزدیک می‌شود، شارژ را قطع می‌کند. بدون این ارتباط، اینورتر «کور» است و باتری در عرض چند ماه آسیب می‌بیند یا حادثه می‌آفریند. دو پروتکل ارتباطی موازی (RS485 + CAN) به‌صورت افزونه (redundant) طراحی شده‌اند: اگر یکی در نویز محیطی دچار اختلال شود، دیگری ارتباط را برقرار نگه می‌دارد. این درجهٔ افزونگی برای سامانه‌های ذخیرهٔ انرژی صنعتی الزامی است.
جدول ۶.۷ — تعریف پین‌های ترمینال ارتباطی باتری
شماره سیگنال توضیح
۱ Wakeup+ سیگنال بیدارباش باتری
۲ Wakeup−
۳ RS485A3 ارتباط PCS با باتری روی RS485
۴ RS485B3
۵ CANH ارتباط PCS با باتری روی CAN
۶ CANL
۷ CAN.GND
۸ DI1 سیگنال خاموش‌سازی باتری
۹ DI2
۱۰–۱۵ NA رزرو
۱۶ PE اتصال زمین

۶.۵.۲ ارتباط خارجی (COM1)

یادآوری هنگام اتصال دستگاه‌های خارجی مانند PC، حتماً از تجهیزات ارتباطی ایزوله بهره بگیرید.

ترمینال COM1 کانکتوری ۱۶پین است. هنگام استفاده از کامپیوتر میزبان، پین‌های ۵ و ۱۰ را اتصال‌کوتاه کنید.

جدول ۶.۸ — تعریف پین‌های ترمینال ارتباطی خارجی COM1
شماره سیگنال توضیح
۱–۲ PCS_RS485A_4 / B_4 RS485_4
۳–۴ RS485A1 / B1 ترمینال RS485 ارتباط خارجی
۵ Res_RS4851A مقاومت تطبیق RS485
۶–۹ RS485A2 / B2 پورت RS485 برای کنتور
۱۰ Res_RS4851B مقاومت تطبیق RS485
۱۱، ۱۶ PE زمین
۱۲–۱۳ REPO1, REPO2 سیگنال خاموش‌سازی اضطراری اینورتر
۱۴–۱۵ DO1, DO2 سیگنال راه‌اندازی ژنراتور دیزلی
ترمینال ارتباط خارجی COM1 اینورتر گرووات WIT
شکل ۶.۱۱ — ترمینال COM1 و نمودار اتصال

۶.۵.۳ ارتباط موازی (COM2)

ترمینال COM2 کانکتوری ۳۰پین برای ارتباط موازی میان چند اینورتر است.

ترمینال ارتباط موازی COM2 اینورتر گرووات WIT
شکل ۶.۱۲ — ترمینال COM2 و سناریوهای اتصال (دو یا سه PCS)
جدول ۶.۹ — تعریف پین‌های COM2
پین سیگنال توضیح
۱–۲ 24V.S, GND.S خروجی سیگنال ۲۴ ولت
۳–۴ CAN1_H, CAN1_L CAN1 موازی (ورودی)
۵–۷ GND.S, CAN2_H, CAN2_L CAN2 موازی (ورودی)
۸–۹ RS485_1A, RS485_1B RS485-1 موازی (ورودی)
۱۰، ۲۰ PE زمین
۱۱–۱۹ تکرار سیگنال‌های ۱–۹ خروجی همان سیگنال‌ها
۲۱–۲۲ RS485_5A, RS485_5B هم‌گام‌سازی فرکانس پایین (ورودی)
۲۳–۲۴ RS485_5A, RS485_5B هم‌گام‌سازی فرکانس پایین (خروجی)
۲۵–۲۶ RS485_4A, RS485_4B RS485_4 موازی (ورودی)
۲۷–۲۸ RS485_4A, RS485_4B RS485_4 موازی (خروجی)
۲۹–۳۰ NA / ATS-CAN205_H/L در مدل‌های AU/HU برای ارتباط CAN

۶.۵.۴ ترمینال دستگاه پایش (USB)

اینورتر دارای درگاه USB است که با اتصال یک ماژول پایشی (WiFi/4G/LAN) سازگار با دستگاه (مدل‌های قابل تهیه از فروشنده)، امکان نظارت از راه دور را فراهم می‌کند. این درگاه برای به‌روزرسانی نرم‌افزار از طریق فلش USB نیز قابل استفاده است.

  1. درپوش ضدآب درگاه USB را بردارید.
  2. ماژول USB-to-WiFi را با علامت مثلث رو به بالا قرار دهید و پیچ آن را سفت کنید. در صورت کارکرد صحیح، چراغ LED ماژول روشن خواهد شد.
یادآوریپس از برداشتن دستگاه پایش، درپوش ضدآب را دوباره ببندید تا از نفوذ آب پیشگیری شود.

۶.۵.۵ درگاه DRMS

درگاه DRMS برای پاسخ به فرمان‌های مدیریت تقاضا در نظر گرفته شده است. در صورت الزام مقررات محلی، این درگاه را متصل کنید. DRMS یک کانکتور استاندارد RJ45 است و با روش معمول سیم‌کشی Ethernet اتصال می‌یابد.

مدار اتصال DRED برای پاسخ به مدیریت تقاضا
شکل ۶.۱۳ — مدار اتصال DRED
جدول ۶.۱۰ — حالت‌های پاسخ به تقاضا (Demand Response Modes)
حالت پین‌های اتصال‌کوتاه عملکرد
DRM0 ۵، ۶ فعال‌سازی دستگاه قطع
DRM1 ۱، ۶ عدم مصرف توان
DRM2 ۲، ۶ مصرف حداکثر ۵۰٪ توان نامی
DRM3 ۳، ۶ مصرف حداکثر ۷۵٪ توان نامی + تأمین توان راکتیو
DRM4 ۴، ۶ افزایش مصرف توان
DRM5 ۱، ۵ عدم تولید توان
DRM6 ۲، ۵ تولید حداکثر ۵۰٪ توان نامی
DRM7 ۳، ۵ تولید حداکثر ۷۵٪ توان نامی + جذب توان راکتیو
DRM8 ۴، ۵ افزایش تولید توان

۶.۶ بازرسی پس از نصب

چک‌لیست نهایی پس از پایان نصب
محل مورد نکات بازرسی
سمت AC کابل ارت بدنه و سمت AC سطح مقطع کابل و محکم بودن اتصال
پد سیلیکونی و درپوش جعبه عدم وجود فاصله، اعمال یکنواخت بتانهٔ ضدحریق و قفل بودن درپوش
سمت PV کابل ارت سمت PV سطح مقطع و محکم بودن
PV+/PV− سطح مقطع، تطابق تعداد ماژول با توان نامی
سمت باتری کابل ارت و BAT+/BAT− قطبیت صحیح، نشستن صحیح حلقهٔ آب‌بندی
BMS-AC تنها در صورت تجهیز با باتری APX
ترمینال‌های ارتباطی BMS-COM اتصال صحیح و ایمن
COM1 اتصال صحیح و ایمن
COM2 اتصال صحیح و ایمن
USB اتصال صحیح و ایمن
DRMS اتصال صحیح و ایمن
صفحهٔ پوشش صفحهٔ سمت راست نصب مجدد پس از تکمیل تمامی موارد

حسوسی ایجاد نمی‌کند. حالت‌های PTO و ذخیره‌سازی فتوولتائیک خالص، برای موقعیت‌های ویژهٔ مناطق دور از شبکه یا با شبکهٔ ضعیف به کار می‌آیند.

۷.۳.۳ حالت خطا (Fault)

سامانهٔ کنترل هوشمند، وضعیت دستگاه را پیوسته پایش می‌کند. در صورت تشخیص هشدار یا خطا، نشانگر مرتبط قرمز می‌شود و پیغام مربوطه روی OLED نمایان می‌گردد. پس از رفع عیب، سامانه بازیابی می‌شود و همهٔ نشانگرها به سبز ثابت بازمی‌گردند. برای فهرست کامل خطاها، به بخش ۹.۲ مراجعه کنید.

۷.۳.۴ حالت خاموش (Shutdown)

هرگاه SOC باتری از حد قطع‌دشارژ پایین‌تر برود و توان رشتهٔ PV برای تولید متصل به شبکه کافی نباشد، اینورتر به‌طور خودکار خاموش می‌شود. در این حالت، دستگاه مقدار اندکی توان مصرف می‌کند (به‌ترتیب از PV، شبکه، باتری) و در انتظار شرایط راه‌اندازی مجدد می‌ماند.

یادآوریهرگاه ولتاژ ورودی DC از ۱۵۰ ولت پایین‌تر یا ولتاژ باتری از ۶۰۰ ولت کمتر شود، اینورتر به‌طور خودکار به حالت خاموش می‌رود.

۷.۴ پنل نمایش LED و OLED

پنل نمایش LED و OLED اینورتر گرووات WIT 50-100K
شکل ۷.۴ — پنل نمایش
جدول ۷.۱ — اجزای پنل نمایش
شناسه توضیح
A صفحهٔ OLED — نمایش اطلاعات کلیدی
B نشانگر سامانه — وضعیت کلی
C نشانگر PV — وضعیت سمت آرایه
D نشانگر شبکه — وضعیت سمت شبکه
E نشانگر جدا از شبکه — وضعیت off-grid
F نشانگر باتری — وضعیت باتری
G نشانگر ارتباطات
H نشانگر شارژ/دشارژ باتری
I کلید — جابه‌جایی میان صفحات نمایش
رابط‌های کاربری OLED اینورتر گرووات WIT
شکل ۷.۵ — رابط‌های کاربری: راه‌اندازی، نمایش، هشدار و به‌روزرسانی
جدول ۷.۲ — معنای حالت‌های نشانگرها
وضعیت معنا
خاموش سامانه در حال کار نیست
سبز ثابت سامانه به‌درستی کار می‌کند
سبز چشمک‌زن (دورهٔ بلند) حالت آماده‌به‌کار یا در حال ارتقا
قرمز ثابت خرابی سامانه
سبز ثابت PV ولتاژ PV در سطح کاری
قرمز ثابت PV خطا یا هشدار سمت PV
سبز ثابت شبکه اتصال موفق به شبکه
قرمز ثابت شبکه خطا یا هشدار سمت شبکه
سبز ثابت off-grid حالت جدا از شبکه فعال و بدون خطا
سبز ثابت باتری ولتاژ باتری در محدودهٔ کاری
قرمز ثابت باتری SOC پایین یا خطای سمت باتری
سبز ثابت ارتباطات ارتباط خارجی نرمال (RS485، Wi-Fi، 4G)
چرخش ساعتگرد حالت شارژ باتری
چرخش پادساعتگرد حالت دشارژ باتری
یادآوریصفحهٔ OLED با فشردن کلید بیدار می‌شود و در صورت بی‌استفاده ماندن به‌مدت ۵ دقیقه، خاموش می‌گردد.

۸. پایش از راه دور

۸.۱ راه‌های پایش

اینورترهای WIT 50-100K از پایش از راه دور پشتیبانی می‌کنند. این قابلیت با نصب یک datalogger فعال می‌شود و روش پیکربندی، بسته به مدل آن، متفاوت است.

۸.۱.۱ پایش از طریق اپلیکیشن همراه دستگاه

دانلود اپلیکیشن: اپلیکیشن همراهِ دستگاه را از Google Play یا Apple Store دریافت و آخرین نسخهٔ آن را نصب کنید. نام و لینک دقیق دانلود را از فروشنده یا برچسب روی دستگاه خود تهیه کنید.

ثبت‌نام حساب کاربری

پس از اجرای اپ، روی Create account در صفحهٔ ورود ضربه بزنید. اطلاعات الزامی (با ستاره) را پر کنید و سیاست حریم خصوصی را تأیید کنید.

صفحهٔ اصلی اپلیکیشن همراه دستگاه

  1. داشبورد (Dashboard): اطلاعات کلیدی همهٔ نیروگاه‌های ثبت‌شده — تولید کل، درآمد و وضعیت دستگاه‌ها — به‌صورت یکپارچه دیده می‌شود.
  2. نیروگاه (Plant): فهرست نیروگاه‌ها و اطلاعات هر یک. با انتخاب هر نیروگاه، دادهٔ بلادرنگ و تاریخچه در دسترس قرار می‌گیرد.
  3. صفحهٔ جزئیات اینورتر: با لمس نام نیروگاه و سپس انتخاب اینورتر WIT از فهرست دستگاه‌ها، اطلاعات تفصیلی آن باز می‌شود. در پایین صفحه سه بخش Events، Control و Edit در دسترس است.
  4. گزارش‌ها (Log): پیغام‌های هشدار و خطا به‌همراه راهکار رفع عیب نمایش داده می‌شود.
  5. کنترل (Control): پیکربندی اینورتر — برای ورود به این بخش، رمز عبور پیش‌فرض سازنده مورد نیاز است (در مستندات همراه دستگاه ذکر شده).

تنظیمات کلیدی در بخش Control

گزینه کاربرد
Mode Selection & Time Setting تعیین حالت کاری برای ۶ بازهٔ زمانی (Load First، Battery First، Grid First) متناسب با تعرفهٔ برق در ساعات روز.
Set Inverter On/Off روشن یا خاموش کردن اینورتر از راه دور.
Set Inverter Time تنظیم تاریخ و ساعت محلی.
Mode Selection and On/off Grid Mode انتخاب حالت Automatic یا Manual؛ حالت خودکار توصیه می‌شود.
Grid Parameters تنظیم آستانه‌های بالا و پایین ولتاژ و فرکانس شبکه.
Off-grid Setting فعال یا غیرفعال‌سازی حالت جدا از شبکه؛ تنظیم فرکانس (۵۰ یا ۶۰ هرتز) و ولتاژ خروجی.
AC Charging and Discharging Power پیکربندی توان شارژ/دشارژ AC.
Storage Parameter Setting فعال یا غیرفعال‌سازی شارژ از شبکه؛ SOC قطع شارژ (پیشنهاد ۱۰۰) و قطع دشارژ (پیشنهاد ۱۰).
Set Reactive Power / Set Power Factor تنظیم حالت و مقدار PF در محدودهٔ −۱ تا ۱.
Export Limitation محدودسازی تزریق به شبکه و تعیین سقف توان مجاز.
Single Export محدودسازی تک‌فاز.
Max. Charging/Discharging Current حداکثر جریان شارژ/دشارژ در محدودهٔ ۰ تا ۲۰۰ آمپر.
Equalization Voltage حداکثر ولتاژ شارژ باتری در محدودهٔ ۶۰۰ تا ۱۰۰۰ ولت.
EOD Voltage ولتاژ قطع‌دشارژ باتری در محدودهٔ ۶۰۰ تا ۱۰۰۰ ولت.
Custom PF Curve تعریف منحنی PF سفارشی بر اساس درصد توان.

آستانه‌های دقیق این محدوده‌ها در استاندارد محل نصب تعریف می‌شوند: ایران از IEC 61727 پیروی می‌کند، اروپا از EN 50549-1، استرالیا از AS/NZS 4777.2. وقتی اینورتر را «grid-tied» می‌کنید، باید کد منطقه را در پنل تنظیم کنید تا آستانه‌های صحیح فعال شوند.

صفحهٔ اصلی اپلیکیشن همراه دستگاه پایش گرووات
شکل ۸.۱ — صفحهٔ اصلی اپلیکیشن همراه دستگاه
بخش Control اپلیکیشن پایش گرووات
شکل ۸.۲ — بخش Control در اپلیکیشن
بخش پشتیبانی اپلیکیشن همراه دستگاه گرووات
شکل ۸.۳ — بخش Support — راهنمای عیب‌یابی و تماس با پشتیبانی

۸.۱.۲ پایش از طریق پنل وب پنل وب پایش سازنده

برای پایش تحت وب، نشانی پنل سرور پایش (که توسط فروشنده یا روی برچسب دستگاه شما اعلام شده) را در مرورگر باز کنید. اگر حساب کاربری ندارید، روی Register an Account کلیک کنید.

  1. پس از ثبت‌نام، صفحهٔ Add Plant ظاهر می‌شود؛ اطلاعات نیروگاه را وارد و ذخیره کنید.
  2. پس از ورود، نیروگاه هدف را انتخاب و در گوشهٔ بالا روی Add Data Logger کلیک کنید. شمارهٔ سریال (SN) و کد تأیید دیتالاگر را وارد کنید.
  3. پس از افزودن دیتالاگر، در داشبورد به جزئیات کامل دستگاه‌ها دسترسی خواهید داشت.

اجزای داشبورد

  • وضعیت کارکرد و انرژی: فهرست نیروگاه‌ها، نوع دستگاه، شمارهٔ سریال، منبع داده، وضعیت سامانه (در حال کار، خراب، آماده‌به‌کار، آفلاین)، نمودار جریان توان و انرژی روزانه و کل.
  • روند انرژی (Energy Trend): توان مصرف داخلی و توان تزریق‌شده به شبکه به تفکیک روز، ماه یا سال.
  • اطلاعات باتری: توان شارژ/دشارژ و SOC بلادرنگ.
  • دستگاه‌های PV من: فهرست تمام دستگاه‌های نیروگاه (آنلاین‌ها در ابتدا).
  • مدیریت نیروگاه (Plant Management): ویرایش، حذف یا مشاهدهٔ دادهٔ نیروگاه.
  • صفحهٔ Log: مشاهدهٔ کد و توضیح خرابی.
  • تنظیمات حساب: ویرایش اطلاعات حساب و تغییر رمز.
  • دانلود مستندات: اسناد فنی محصول قابل دانلود است.
داشبورد پنل وب پایش گرووات
شکل ۸.۴ — داشبورد پنل وب پایش سازنده

پارامترهای قابل تنظیم در پنل WIT

در منوی Parameter Settings پارامترهای زیر قابل تنظیم است: روشن/خاموش از راه دور، تنظیم زمان، مقدار PF، توان شارژ/دشارژ AC، فعال‌سازی شارژ AC، توان راکتیو، SOC قطع شارژ/دشارژ (پیشنهاد ۱۰۰/۱۰)، حداکثر جریان شارژ/دشارژ، ولتاژ Equalization، ولتاژ EOD، حالت کاری (دستی یا خودکار)، آستانه‌های ولتاژ و فرکانس شبکه، فعال‌سازی حالت جدا از شبکه، فرکانس off-grid، ولتاژ off-grid، محدودسازی تزریق و رجیسترهای پیشرفته. برای تنظیم پارامترهای محدودسازی تک‌فاز، رمز عبور پیش‌فرض دیگری مورد نیاز است که در مستندات همراه دستگاه ذکر شده.

پنل پیکربندی اینورتر WIT در پنل وب پایش گرووات
شکل ۸.۵ — پنل پیکربندی اینورتر در پنل وب پایش سازنده

۹. نگهداری و عیب‌یابی

۹.۱ نگهداری روتین

۹.۱.۱ تمیز کردن بدنه

⛔ خطر

  • پیش از هر اقدام، تأمین AC و DC را قطع و ۵ دقیقه پس از خاموشی منتظر بمانید.
  • غبار را با پارچهٔ مرطوب از بدنه پاک کنید.
  1. به‌طور دوره‌ای، رطوبت محیط را در محدودهٔ مجاز نگه دارید و دستگاه را از غبار حفاظت کنید.
  2. وضعیت تهویه و دفع گرما را به‌طور منظم بررسی کنید (در ۹.۱.۲).

۹.۱.۲ نگهداری فن

⛔ خطر

  • عملیات تنها توسط تکنسین‌های آموزش‌دیده انجام شود.
  • پیش از سرویس، تمامی منابع توان را قطع و حداقل ۵ دقیقه برای تخلیهٔ کامل ولتاژ باقی‌مانده منتظر بمانید.
⚠ هشداربرای تمیز کردن فن از پمپ هوا (پُمپ باد) استفاده نکنید؛ این کار به فن آسیب می‌زند.

تهویه و دفع گرمای مناسب، در پیشگیری از کاهش توان (de-rating) ناشی از گرما نقشی حیاتی دارد. در صورت بروز مشکل، علل و راهکارهای زیر را بررسی کنید:

  1. گیرکردن جسم خارجی در فن یا انباشت غبار روی هیت‌سینک — پوشش، پره و هیت‌سینک تمیز شود.
  2. آسیب به فن — تعویض ضروری است.
  3. محل نصب فاقد تهویهٔ مطلوب — مکان نصب اصلاح شود.
تمیز کردن و تعویض فن
  1. تأمین DC و AC را قطع و حداقل ۵ دقیقه صبر کنید.
  2. صفحهٔ نگه‌دارندهٔ فن را با پیچ‌گوشتی چهارسو باز کنید.
  3. کانکتور فن را جدا، صفحه را برداشته و فن را خارج کنید.
  4. پوشش، پره و هیت‌سینک را تمیز کنید یا فن را تعویض کنید: از پمپ باد برای هیت‌سینک و از برس یا پارچهٔ مرطوب برای پره‌ها استفاده کنید.
  5. کابل‌ها را با بست کابلی محکم و سپس فن، صفحه و پوشش را در جای خود نصب کنید.
موقعیت صفحهٔ نگه‌دارندهٔ فن اینورتر گرووات WIT
شکل ۹.۱ — موقعیت صفحهٔ نگه‌دارندهٔ فن
یادآوری

  • مدل‌های A و H: ۵ فن خارجی.
  • مدل‌های AU و HU: ۷ فن خارجی.

۹.۲ عیب‌یابی

⛔ خطر

  • عملیات تنها در صلاحیت تکنسین‌های آموزش‌دیده است.
  • اگر هشدار «PV Isolation low» ظاهر شد، از تماس با دستگاه پرهیز کنید — احتمال خطای ارت وجود دارد.
  • همواره از خطر شوک الکتریکی ناشی از ولتاژ بالا آگاه باشید.

۹.۲.۱ هشدارها (Warnings)

هشدارها نشانهٔ وضعیت‌های غیرعادی هستند که موجب کاهش توان خروجی می‌شوند. پس از رفع عیب از طریق راه‌اندازی مجدد یا پیکربندی صحیح، پیغام به‌طور خودکار پاک می‌شود.

جدول ۹.۱ — کدهای هشدار
کد توضیح راهکار
Warning 200 خطای رشتهٔ PV پس از خاموشی، پنل‌ها را بررسی کنید.
Warning 201 غیرعادی بودن ترمینال‌های اتصال سریع PV/PID سیم‌کشی ترمینال‌های رشته را بازبینی کنید.
DC SPD Warning عملکرد غیرعادی DC SPD پس از خاموشی، DC SPD را بررسی کنید.
Warning 203 اتصال‌کوتاه PV1 یا PV2 سلامت رشته‌ها را از نظر اتصال‌کوتاه بسنجید.
Boost Warning درایور PV Boost غیرعادی دستگاه را راه‌اندازی مجدد کنید.
AC SPD Warning عملکرد غیرعادی AC SPD پس از خاموشی، AC SPD را بررسی کنید.
Warning 208 پریدن فیوز DC سامانه را خاموش و فیوز را بررسی کنید.
Warning 209 ولتاژ ورودی DC بیش از حد کلید DC را قطع و ولتاژ را بسنجید.
PV Reversed اتصال معکوس رشتهٔ PV قطبیت ترمینال‌های PV را بررسی کنید.
Warning 219 عملکرد غیرعادی PID دستگاه را راه‌اندازی مجدد کنید.
Warning 220 قطع رشتهٔ PV اتصال صحیح رشته را بررسی کنید.
Warning 221 عدم تعادل جریان رشته پنل‌های رشتهٔ مربوطه را بازبینی کنید.
Warning 300 قطعی شبکه وضعیت شبکه را بررسی کنید.
Warning 301 ولتاژ شبکه خارج از محدوده ولتاژ شبکه را با محدودهٔ مجاز مقایسه کنید.
Warning 302 فرکانس شبکه خارج از محدوده فرکانس شبکه را بسنجید.
Warning 303 اضافه‌بار (Overload) بار EPS را کاهش دهید.
Warning 308 قطع کنتور اتصال کنتور را بررسی کنید.
Warning 309 اتصال معکوس کنتور سیم‌های L و N کنتور را بازبینی کنید.
Warning 310 اختلاف غیرعادی ولتاژ N و PE کابل ارت را بررسی کنید.
Warning 311 خطای ترتیب فاز اقدامی لازم نیست — PCS به‌طور خودکار اصلاح می‌کند.
Warning 400 خرابی فن اتصال فن را بررسی کنید.
Warning 401 غیرعادی بودن کنتور روشن بودن و درستی اتصال کنتور را بسنجید.
Warning 407 دمای بیش‌ازحد دستگاه را راه‌اندازی مجدد کنید.
Warning 411 غیرعادی بودن سیگنال هم‌گام‌سازی کابل سیگنال sync را بررسی کنید.
Warning 412 عدم تأمین پیش‌نیازهای راه‌اندازی ولتاژ شبکه و PV را بسنجید.
Warning 500 شکست ارتباط با باتری روشن بودن و اتصال باتری را بررسی کنید.
Warning 501 قطع باتری اتصال باتری را بازبینی کنید.
Warning 502 ولتاژ باتری بیش‌ازحد ولتاژ باتری را در محدودهٔ مجاز بسنجید.
Warning 503 ولتاژ باتری کمتر از حد اتصال و ولتاژ باتری را بررسی کنید.
Warning 504 اتصال معکوس ترمینال باتری قطبیت +/− را بازبینی کنید.
Warning 506 دمای باتری خارج از محدوده دمای محیط باتری را بسنجید.
Warning 507 گزارش خطا از BMS بر اساس کد خطای BMS اقدام کنید.
Warning 508 محافظت از اضافه‌بار باتری لیتیومی توان بار را با توان دشارژ نامی مقایسه کنید.
Warning 509 غیرعادی بودن ارتباط BMS دستگاه را راه‌اندازی مجدد کنید.
Warning 510 عملکرد غیرعادی BAT SPD پس از خاموشی، BAT SPD را بررسی کنید.
Warning 601 مؤلفهٔ DC بالا در ولتاژ خروجی دستگاه را راه‌اندازی مجدد کنید.
Warning 605 پایین بودن ولتاژ باس off-grid توان بار را بررسی کنید.
Warning 609 غیرعادی بودن مدار تعادل دستگاه را راه‌اندازی مجدد کنید.

۹.۲.۲ خطاها (Errors)

کدهای خطا نشانهٔ آسیب فیزیکی یا پیکربندی نادرست هستند. رفع آن‌ها صرفاً در صلاحیت تکنسین‌های آموزش‌دیده است. r>No ACعدم اتصال شبکهسیم‌کشی AC را بازبینی کنید.

جدول ۹.۲ — کدهای خطا
کد توضیح راهکار
AFCI Fault تشخیص خطای قوس الکتریکی پس از خاموشی، اتصال رشته‌ها را بررسی کنید.
GFCI High جریان نشتی بیش‌ازحد راه‌اندازی مجدد؛ در صورت تداوم با پشتیبانی تماس بگیرید.
PV Voltage High ولتاژ ورودی DC بیش‌ازحد کلید DC را قطع و ولتاژ را بسنجید.
PV Isolation Low پایین بودن مقاومت عایقی پنل‌ها اتصال ارت رشته‌ها را بررسی کنید.
PV Reversed اتصال معکوس رشته قطبیت را بررسی و راه‌اندازی مجدد کنید.
AC V Outrange ولتاژ شبکه خارج از محدوده ولتاژ شبکه را بسنجید.
NE Abnormal اختلاف غیرعادی N–PE اتصال کابل ارت را بررسی کنید.
AC F Outrange فرکانس شبکه خارج از محدوده فرکانس را بسنجید و راه‌اندازی مجدد کنید.
Error 309 ROCOF غیرعادی فرکانس را بررسی و راه‌اندازی مجدد کنید.
NE Fault پایین بودن ولتاژ N–PE اتصال‌کوتاه N با ارت و ایزولاسیون ترانسفورماتور را بررسی کنید.
Error 311 شکست محدودسازی تزریق اتصال CT و کنتور را بازبینی کنید.
Error 400 غیرعادی بودن بایاس DCI راه‌اندازی مجدد.
Error 402 مؤلفهٔ DC بالای جریان خروجی راه‌اندازی مجدد.
Error 404 غیرعادی بودن نمونه‌برداری ولتاژ باس راه‌اندازی مجدد.
Error 405 خرابی رله راه‌اندازی مجدد.
Error 408 دمای بیش‌ازحد پس از کاهش دما، راه‌اندازی مجدد.
Error 409 غیرعادی بودن ولتاژ باس راه‌اندازی مجدد.
Error 411 شکست ارتباط داخلی سیم‌کشی برد ارتباطی را بررسی کنید.
Error 412 قطع سنسور دما اتصال ماژول سنسور را بازبینی کنید.
Error 413 خرابی درایو IGBT راه‌اندازی مجدد.
Error 414 خطای EEPROM راه‌اندازی مجدد.
Error 415 غیرعادی بودن منبع تغذیهٔ کمکی راه‌اندازی مجدد.
Error 416 محافظت اضافه‌جریان DC/AC راه‌اندازی مجدد.
Error 425 شکست تست AFCI راه‌اندازی مجدد.
Error 430 خطای EPO راه‌اندازی مجدد.
Error 500 شکست ارتباط BMS با اینورتر اتصال RS485 و حالت خواب باتری را بسنجید.
Bat Voltage Low ولتاژ باتری پایین ولتاژ باتری را بسنجید.
Error 503 ولتاژ باتری بیش‌ازحد در صورت قرار داشتن در محدوده، راه‌اندازی مجدد؛ در غیر این صورت تعویض باتری.
Error 504 دمای باتری خارج از محدودهٔ شارژ/دشارژ دمای باتری را بسنجید.
Bat Reversed اتصال معکوس باتری قطبیت ترمینال‌ها را بررسی کنید.
Error 506 مدار باتری باز سیم‌کشی ترمینال‌های باتری را بازبینی کنید.
Error 507 محافظت از اضافه‌بار باتری توان بار را با توان دشارژ نامی مقایسه کنید.
Error 509 محافظت اضافه‌جریان شارژ باتری ولتاژ PV را بررسی کنید.
Error 510 محافظت اضافه‌جریان دشارژ باتری تنظیمات جریان دشارژ را بررسی کنید.
EPS Output Short اتصال‌کوتاه خروجی off-grid راه‌اندازی مجدد.
EPS Overload اضافه‌بار خروجی off-grid بار off-grid را کاهش دهید.
🔧 توضیح مهندسی: «راه‌اندازی نرم» چیست و چرا اهمیت دارد؟ وقتی یک خازن خالی به منبع ولتاژ DC متصل می‌شود، در لحظهٔ اول، یک جریان عظیم (تئوریک: بی‌نهایت) از منبع کشیده می‌شود تا خازن پر شود. در باس DC اینورتر، با ظرفیت چند میلی‌فاراد، این جریان هجومی (inrush current) می‌تواند به صدها آمپر برسد و فیوزهای ورودی را بسوزاند، IGBTها را با شوک حرارتی آسیب بزند، و ولتاژ شبکهٔ بالادست را به‌صورت گذرا کاهش دهد. راه‌اندازی نرم (Soft-Start) این مشکل را با عبور دادن مسیر شارژ خازن از یک مقاومت سری حل می‌کند که جریان هجومی را به مقدار ایمن (حدود ۱۰ آمپر) محدود می‌کند. وقتی خازن تا حدود ۹۰٪ ولتاژ هدف رسید، یک رله موازی این مقاومت را قطع می‌کند. کل فرآیند معمولاً ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلی‌ثانیه طول می‌کشد.

۱۰. مشخصات فنی

🔧 توضیح مهندسی: Transformerless یعنی چه و چرا؟ اینورترهای فتوولتائیک کلاسیک یک ترانسفورماتور بزرگ بین DC و AC داشتند که نقش ایزولاسیون گالوانیکی را ایفا می‌کرد. اما این ترانس وزنی بالا، راندمان پایین‌تر و قیمت بالا داشت. طراحی «بدون ترانس» (transformerless) راندمان را به ۹۸.۲٪ رسانده، اما برای جبران از دست رفتن ایزولاسیون، اینورترهای بدون ترانس مجهز به دو مدار حفاظتی پیشرفته‌اند: پایش مقاومت عایق و پایش جریان نشتی (RCD). این دو با هم، طراحی بدون ترانس را به همان سطح ایمنی طراحی ترانس‌دار می‌رسانند.

مشخصات تخصصی چهار خانوادهٔ محصول در ادامه آمده است. ویژگی‌های مشترک همهٔ مدل‌ها: ابعاد ۸۲۰ × ۱۳۵۰ × ۵۱۰ میلی‌متر، درجهٔ حفاظت IP66، خنک‌سازی هوشمند هوایی، توپولوژی بدون ترانس و گارانتی ۵ یا ۱۰ ساله. محدودهٔ دمای کارکرد: −۳۰°C تا +۶۰°C؛ ارتفاع تا ۴۰۰۰ متر؛ صدا ≤ ۶۵ dB(A).

۱۰.۱ مدل‌های A — ذخیره‌ساز سه‌فاز

جدول ۱۰.۱ — مشخصات WIT 50/63/75/100K-A
پارامتر 50K-A 63K-A 75K-A 100K-A
ورودی باتری (DC)
توان شارژ/دشارژ پیوسته ۵۶,۷۰۰ W ۷۱,۴۰۰ W ۸۵,۱۰۰ W ۱۱۳,۵۰۰ W
محدودهٔ ولتاژ باتری ۶۰۰–۱۰۰۰ V
حداکثر جریان شارژ/دشارژ ۸۳.۳ A ۱۰۵ A ۱۲۵ A ۱۶۷ A
خروجی AC
توان نامی ۵۰,۰۰۰ W ۶۳,۰۰۰ W ۷۵,۰۰۰ W ۱۰۰,۰۰۰ W
توان ظاهری حداکثر ۵۵,۰۰۰ VA ۶۹,۳۰۰ VA ۸۲,۵۰۰ VA ۱۱۰,۰۰۰ VA
ولتاژ نامی ۳۸۰/۴۰۰/۴۱۵ V (L-L)
محدودهٔ ولتاژ AC −۱۵٪ تا +۱۰٪
فرکانس / محدوده ۵۰/۶۰ Hz
ضریب توان نامی / تنظیم‌پذیر > ۰.۹۹ / −۱ تا +۱
THDi < ۳٪
حداکثر راندمان ۹۸.۲٪
وزن ۱۲۶ kg

استانداردهای ایمنیIEC/EN 62109-1, IEC/EN 62109-2اتصال شبکهVDE 4105, EN 50549-1, IEC 61727, IEC 62116

🔧 توضیح مهندسی: ۹۸.۲٪ راندمان یعنی چه در عمل؟ راندمان ۹۸.۲٪ یعنی به‌ازای هر ۱۰۰ کیلووات‌ساعت توان DC ورودی، اینورتر ۱.۸ کیلووات‌ساعت را به‌صورت گرما تلف می‌کند. در یک سامانهٔ ۱۰۰ کیلوواتی که سالانه ۱۸۰،۰۰۰ کیلووات‌ساعت تولید می‌کند، اختلاف میان اینورتری با راندمان ۹۶٪ و ۹۸٪ معادل ۳۶۰۰ کیلووات‌ساعت در سال است — یعنی هزینهٔ مصرف برق یک خانوار متوسط برای دو سال. راندمان MPPT = ۹۹.۹٪ هم بسیار بالا و نشان از طراحی پیشرفتهٔ الگوریتم ردیابی نقطهٔ توان حداکثر دارد.
🔧 توضیح مهندسی: PWM چگونه از DC یک موج سینوسی می‌سازد؟ اینورتر در داخل خود، یک ولتاژ DC ثابت در حدود ۸۰۰ ولت دارد. IGBTهای اینورتر در فرکانسی حدود ۱۶ تا ۲۰ کیلوهرتز خروجی را به‌سرعت بین صفر و ۸۰۰ ولت سوییچ می‌کنند. اگر عرض پالس‌ها را به‌گونه‌ای تغییر دهیم که در اوج موج پهن و در صفر باریک باشند، خروجی پس از فیلتر LCL دقیقاً یک موج سینوسی ۵۰ هرتزی می‌شود. این تکنیک PWM (Pulse-Width Modulation) نام دارد و مزیت بزرگش راندمان بالاست چون IGBTها فقط در حالت‌های «روشن کامل» یا «خاموش کامل» کار می‌کنند.
🔧 توضیح مهندسی: THD < ۳٪ یعنی چه؟ THD (Total Harmonic Distortion) نشان می‌دهد چقدر شکل موج خروجی اینورتر از یک موج سینوسی کامل فاصله دارد. هارمونیک‌ها مشکلات جدی ایجاد می‌کنند: گرم شدن ترانسفورماتورها و موتورها، اختلال در تجهیزات حساس، افزایش جریان نول، و عدم انطباق با کد شبکه. عدد THD < ۳٪ این اینورتر، در دستهٔ «کلاس A» طبق IEEE 519-2014 قرار می‌گیرد و به این معنی است که موج خروجی آن از موج برق شهر در بسیاری از شهرهای ایران تمیزتر است.

۱۰.۲ مدل‌های H — هیبرید سه‌فاز

تمامی مشخصات سری H با سری A یکسان است؛ تنها تفاوت، وجود ورودی PV و قابلیت MPPT است:

جدول ۱۰.۲ — مشخصات اضافی WIT 50/63/75/100K-H
پارامتر 50K-H 63K-H 75K-H 100K-H
حداکثر توان PV پیشنهادی ۱۰۹,۲۰۰ W ۱۲۴,۸۰۰ W ۱۵۶,۰۰۰ W ۱۵۶,۰۰۰ W
حداکثر ولتاژ ورودی ۱۱۰۰ V
محدودهٔ MPP ۱۸۰–۸۰۰ V (توان کامل: ۵۲۰–۸۰۰ V)
تعداد ردیاب‌های MPPT ۷ ۸ ۱۰ ۱۰
حداکثر راندمان / راندمان MPPT ۹۸.۲٪ / ۹۹.۹٪
وزن ۱۴۷ kg

۱۰.۳ مدل‌های AU — ذخیره‌ساز سه‌فاز با UPS

پارامتر 50K-AU 63K-AU 75K-AU 100K-AU
توان نامی AC (شبکه/پشتیبان) ۱۰۰/۵۰ kW ۱۲۶/۶۳ kW ۱۵۰/۷۵ kW ۲۰۰/۱۰۰ kW
زمان گذار on-grid → off-grid ≤ ۲۰ ms
وزن ۱۴۴ kg
🔧 توضیح مهندسی: چرا گذار ≤ ۲۰ میلی‌ثانیه مهم است؟ عدد ۲۰ میلی‌ثانیه دلبخواهی نیست — منطبق بر منحنی ITIC برای تجهیزات الکترونیکی است. این منحنی می‌گوید یک کامپیوتر یا سرور می‌تواند یک افت ولتاژ کامل تا ۲۰ میلی‌ثانیه را بدون ری‌بوت تحمل کند. بنابراین وقتی برق شهر قطع می‌شود و اینورتر UPS در عرض ۲۰ میلی‌ثانیه به حالت جدا از شبکه می‌رود، تجهیزات حساس کاربر اصلاً متوجه قطعی نمی‌شوند.

۱۰.۴ مدل‌های HU — هیبرید سه‌فاز با UPS

ترکیب کامل قابلیت‌های هیبرید (سری H) و UPS (سری AU): ورودی PV + دو پورت سمت بار و شبکه + گذار سریع. وزن: ۱۶۵ kg.

۱۱. از مدار خارج کردن دستگاه

  1. بریکر AC خارجی را قطع کنید.
  2. کلیدهای DC اینورتر را در وضعیت OFF قرار دهید.
  3. کلید مدار باتری بالادست را قطع کنید.
  4. پیش از انجام مرحلهٔ بعدی، دست‌کم ۵ دقیقه منتظر بمانید.
  5. کابل‌های توان خروجی AC را جدا کنید.
  6. کابل‌های توان ورودی DC را جدا کنید.
  7. اگر دستگاه دیواری است، آن را از پایه پیاده کنید.
  8. اینورتر را مطابق مقررات دفع پسماند الکترونیکی منطقه دفع کنید.

۱۲. گارانتی

۱۲.۱ شرایط

سازنده تعمیر و تعویض محصولات معیوب را در دورهٔ گارانتی بر عهده می‌گیرد. برای تسریع، فرم درخواست را با تاریخ خرید و نصب، شمارهٔ سریال، شرح خرابی و سایر اطلاعات تکمیل کنید.

۱۲.۲ سلب مسئولیت

سازنده در موارد زیر هیچ مسئولیتی نمی‌پذیرد: دستکاری غیرمجاز محصول، آسیب در حین حمل و نقل، عملیات نادرست در نصب، عدم رعایت دستورالعمل‌های نصب و بهره‌برداری، تغییرات غیرمجاز، استفادهٔ ناصحیح، شرایط انبارداری مغایر، عدم رعایت احتیاط‌های ایمنی، و آسیب ناشی از فورس‌ماژور (صاعقه، سیل، طوفان، آتش‌سوزی).

۱۳. ارتباط با نشرنیرو

۱۳.۱ پشتیبانی فنی پیش از خرید

اگر در حال انتخاب اینورتر برای پروژهٔ خود هستید، تیم فنی نشرنیرو پاسخ‌گوی پرسش‌های پیش از خرید شماست. این پاسخ‌ها رایگان است و هدف ما، انتشار دانش فنی صحیح در جامعهٔ فتوولتائیک ایران است.

۱۳.۲ پشتیبانی فنی پس از خرید

برای پشتیبانی پس از خرید، عیب‌یابی، یا درخواست خدمات گارانتی، باید مستقیم با فروشنده یا نمایندگی رسمی سازنده در ایران تماس بگیرید. نشرنیرو ناشر مستقل این راهنماست. هنگام تماس با پشتیبانی، اطلاعات زیر را آماده داشته باشید: شمارهٔ مدل، شمارهٔ سریال، کد خطای OLED، وضعیت چراغ‌ها، ولتاژ‌های اندازه‌گیری‌شده، روش ارتباطی و تاریخ نصب.

نشرنیرو ناشر تخصصی محتوای فنی فتوولتائیک به زبان فارسی وب‌سایت: nashrniroo.com ایمیل: info@nashrniroo.com

این راهنما توسط نشرنیرو برای جامعهٔ فنی فتوولتائیک ایران تدوین شده و به‌رایگان در دسترس قرار گرفته است. کد سند: NN-WIT-MAN-FA-01 · نسخهٔ ۱.۰ · اردیبهشت ۱۴۰۵

پرسش‌های متداول دربارهٔ اینورتر گرووات WIT 50-100K

اینورتر گرووات WIT 50-100K برای چه کاربردی مناسب است؟

خانوادهٔ WIT 50-100K در چهار کلاس توان (۵۰، ۶۳، ۷۵ و ۱۰۰ کیلووات) و چهار خانوادهٔ مدل (A ذخیره‌ساز، H هیبرید، AU ذخیره‌ساز با UPS، HU هیبرید با UPS) عرضه می‌شود و برای پروژه‌های صنعتی-تجاری متصل به شبکه و هیبرید مناسب است؛ از جمله کارخانه، بیمارستان، مرکز داده، مزرعه، کارگاه‌های صنعتی، و سامانه‌های ذخیرهٔ انرژی پشتیبان.

حداکثر ولتاژ ورودی PV اینورتر WIT چقدر است و چرا این عدد مهم است؟

حداکثر ولتاژ مدار باز ورودی PV نباید از ۱۱۰۰ ولت DC فراتر رود. این سقف بر اساس ولتاژ شکست عایقی ماژول‌های قدرت SiC داخلی (۱۲۰۰ ولت) با ۱۰۰ ولت حاشیهٔ ایمنی برای پیک‌های کلیدزنی تعیین شده است. عبور از این سقف باعث تخریب فوری و غیرقابل تعمیر SiC MOSFET می‌شود. در دمای پایین زمستانی، ولتاژ مدار باز پنل‌ها می‌تواند تا ۲۵٪ بیشتر از مقدار STC شود، پس طراح باید با ضریب دمایی منفی ولتاژ پنل (حدود ۰.۳٪/°C) محاسبه کند.

چرا پس از خاموش‌کردن اینورتر باید ۵ دقیقه صبر کرد؟

درون اینورتر، خازن‌های الکترولیتیک قدرت در باس DC تعبیه شده‌اند که در حالت کار بیش از ۸۰۰ ولت DC ذخیره می‌کنند — انرژی‌ای کافی برای ایجاد شوک کشنده. پس از قطع تغذیه، این انرژی از طریق مقاومت‌های تخلیه به‌تدریج کاهش می‌یابد و حدود ۵ دقیقه طول می‌کشد تا ولتاژ به سطح ایمن (زیر ۵۰ ولت) برسد. این الزام در استاندارد IEC 62109-1 صراحتاً تعریف شده و رعایت آن خط مقدم ایمنی تکنسین در برابر شوک خازنی پنهان است.

تفاوت مدل‌های A، H، AU و HU خانوادهٔ WIT چیست؟

مدل A اینورتر ذخیره‌ساز سه‌فاز است (بدون ورودی PV)، مدل H هیبرید (با ورودی PV)، مدل AU ذخیره‌ساز با عملکرد UPS (خروجی پشتیبان برای بارهای حیاتی)، و مدل HU پیشرفته‌ترین خانواده با هم ورودی PV و هم خروجی پشتیبان UPS است. مدل‌های UPS (AU و HU) در زمان قطعی شبکه در عرض ≤ ۲۰ میلی‌ثانیه به حالت جدا از شبکه می‌روند که برای تجهیزات IT و پزشکی حیاتی است.

محدودهٔ ولتاژ باتری در اینورتر WIT 50-100K چقدر است؟

محدودهٔ پیشنهادی ولتاژ باتری ۶۰۰ تا ۱۰۰۰ ولت است (در حالت 3P4W حداقل ۶۸۰ ولت). حداقل ۶۰۰ ولت برای تولید موج خروجی AC سه‌فاز ۴۰۰ ولتی لازم است (پیک ولتاژ خط ۵۶۶ ولت)، و سقف ۱۰۰۰ ولت محدودیت SiC MOSFET های ۱۲۰۰ ولتی با حاشیهٔ ۲۰۰ ولت برای پیک‌های گذراست.

آیا اینورتر WIT را می‌توان روی بیش از ظرفیت اسمی خود پنل خورشیدی متصل کرد؟

بله، توان نصب‌شدهٔ پنل‌های PV می‌تواند تا ۲ برابر توان ورودی اینورتر باشد (DC oversizing). این تکنیک ظرفیت تولید سامانه را در طول روز افزایش می‌دهد، چرا که پنل‌ها در شرایط STC تنها چند ساعت در سال کار می‌کنند. در عمل، نسبت DC/AC در محدودهٔ ۱.۲ تا ۱.۵ اقتصادی‌ترین انتخاب است و توان مازاد در ساعات اوج با عملکرد کلاهک‌گیری (clipping) اینورتر مدیریت می‌شود.

آیا اینورتر گرووات WIT در فضای باز قابل نصب است؟

بله، اینورتر دارای درجهٔ حفاظت IP66 است که حفاظت کامل در برابر گرد و غبار و مقاومت در برابر پاشش پرفشار آب از هر زاویه را تأمین می‌کند. با این حال، نصب سایه‌بان توصیه می‌شود تا از تابش مستقیم خورشید (که باعث de-rating حرارتی می‌شود) پیشگیری شود. حداقل فاصله: ۱ متر در سمت چپ، راست و بالا؛ ۱۰ سانتی‌متر از پشت در نصب کف‌نشین. دمای کارکرد: −۳۰°C تا +۶۰°C.

محاسبه بازگشت سرمایه نیروگاه پشت‌بامی ساتبا

ابزار آنلاین رایگان: تولید سالانه، تعرفه فروش به شبکه ساتبا، نمودار جریان نقدی ۲۰ ساله و دوره بازگشت سرمایه دقیق برای پروژه آنگرید شما.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یک × چهار =